Teatr dramatyczny, działa od 1945 roku, mieści się w gmachu przedwojennego teatru niemieckiego. Pierwszą premierę zagrano w listopadzie 1945 roku, była to MORALNOŚĆ PANI DULSKIEJ Gabrieli Zapolskiej w reżyserii Stanisława Milskiego. Początkowo teatr działał pod nazwą Teatru Warmii i Mazur. Od 1946 roku istnieje pod obecną nazwą. Do 1975 roku jego filialną sceną był teatr w Elblągu. Dzisiaj jego filialna scena znajduje się w Mrągowie. Teatr organizuje Olsztyńskie Spotkania Teatralne i letni przegląd teatralny "Na pomostach".

Od początku istnienia teatr olsztyński prowadził działalność objazdową, grając w regionie, a także występował gościnnie w województwach ościennych. Spośród wielu dyrektorów olsztyńskiej sceny, najdłuższy staż miał aktor, Aleksander Sewruk, który kierował teatrem w latach 1957-1969 i Zbigniew Marek Hass (1989-2003). Za czasów Sewruka teatr utrzymywał charakter sceny prowincjonalnej. W repertuarze dominowały sztuki realistyczne i psychologiczno-obyczajowe. Grano między innymi TRAMWAJ ZWANY POŻĄDANIEM Tennessee Wiliamsa w reżyserii Aleksandra Długosza (1959), DWOJE NA HUŚTAWCE Williama Gibsona w reżyserii Bogdana Poręby (1962), a także wiele sztuk o wymowie antywojennej, m.in. PAMIĘTNIKI ANNY FRANK Francisa Goodricha i Alberta Hacketta w reżyserii Jana Maciejowskiego (1960) czy KAPUTT wg Curzia Malaparte w reżyserii Krystyny Tyszarskiej (1964). Na afiszu pojawiała się też polska i obca klasyka, m.in. ROMEO I JULIA Szekspira w reżyserii Tadeusza Żuchniewskiego, z Andrzejem Kopiczyńskim w roli Romea (1959), polska tragedia klasycystyczna BARBARA RADZIWIŁŁÓWNA Alojzego Felińskiego w reżyserii Jowity Pieńkiewicz (1962), czy DZIADY Adama Mickiewicza w reżyserii Jerzego Zegalskiego (1967).

Za dyrekcji Hassa Teatr im. Stefana Jaracza utrzymywał eklektyczny, urozmaicony charakter, przygotowując - zgodnie ze swoją długoletnią tradycją - spektakle dla dzieci, a równocześnie zabiegając o współczesne, kontrowersyjne teksty. Odbyła się tu prapremiera PREZYDENTEK Wernera Schwaba w reżyserii Tomasza Dutkiewicza (1997), a Janusz Kijowski wystawił po raz pierwszy adaptację powieści Andrzeja Szczypiorskiego MSZA ZA MIASTO ARRAS (1994). Na jubileusz teatru Adam Hanuszkiewicz przygotował rewiową MORALNOŚĆ PANI DULSKIEJ Gabrieli Zapolskiej (1995). Obok widowisk muzycznych, m.in. ŻOŁNIERZA KRÓLOWEJ MADAGASKARU Juliana Tuwima w reżyserii Hassa (1993), grano PUŁAPKĘ Tadeusza Różewicza w reżyserii Krzysztofa Rościszewskiego (1993) i kameralną KRÓLOWĄ PIĘKNOŚCI Z LEENANE Martina McDonagha w reżyserii Bartłomieja Wyszomirskiego (2002). Hass wyznawał zasadę "teatru różnych odcieni", dawał prymat przedstawieniom łączącym słowo z muzyką, tańcem i śpiewem. Za jego kadencji, w 1991 roku, uruchomiono przy teatrze Studium Aktorskie, od 1997 roku organizowane są Olsztyńskie Spotkania Teatralne.

W 2004 roku dyrektorem Teatru został Janusz Kijowski. Teatr reaktywował scenę Margines, która jest miejscem dla młodych twórców i formalnych eksperymentów. W repertuarze pojawiły się przedstawienia odwołujące się do lokalnych wątków i spraw: BABY PRUSKIE Alicji Bykowskiej-Salczyńskiej w reżyserii Szczepana Szczykno (2005). Giovanny Castellanos wystawił PODRÓŻ DO WNĘTRZA POKOJU, jeden z najciekawszych polskich tekstów ostatnich lat autorstwa Michała Walczaka (2006), Tomasz Obara przygotował prapremierę tragikomedii WESOŁO Miłogosta Reczka (2007), w repertuarze pojawił się DZIEŃ WALENTEGO Iwana Wyrypajewa w reżyserii Piotra Jędrzejasa (2007) i TRANSFER Maksima Kuroczkina w reżyserii Marcina Sławińskiego (2007). Z teatrem współpracuje Julia Wernio, która zrealizowała tu MILCZENIE Shelagh Stephenson (2006) i PUŁAPKĘ Różewicza (2006).



Teatr im. Stefana Jaracza w Olsztynie
ul. 1 Maja 4
10-118 Olsztyn
Tel: (+48 89) 527 59 59, 527 59 58, 527 29 63
Tel/Fax: (+48 89) 527 44 46
WWW: www.teatr.olsztyn.pl