ZOBACZ NAS 
2 września 2010

Strona główna
instytucje kultury w Polsce centra kultury muzea galerie filharmonie, opery, inne teatry i grupy teatralne biblioteki, zbiory, archiwa uczelnie artystyczne
Instytucje kultury polskiej na świecie Instytuty Polskie inne instytucje

Wydawca:
Instytut Adama Mickiewicza
ul. Mokotowska 25
00-560 Warszawa
tel. (+48 22) 44 76 100
www.iam.pl 
o nas  zamów newsletter 
Mikołaj z Radomia
języki: polski 
autor: Małgorzata Kosińska
 

Najwybitniejszy polski kompozytor działający w pierwszej połowie XV w., a zarazem najstarszy znany z imienia twórca muzyki wielogłosowej w Polsce. Daty urodzenia i śmierci nieznane.

Do dziś nie wiadomo, kim był, gdzie przebywał i działał, a także jakie stanowisko zajmował. Na podstawie jego hymnu panegirycznego, zaczynającego się od słów "Hystorigraphi aciem mentis", w tekście którego jest mowa o Krakowie, rodzinie królewskiej, Władysławie Jagielle, królowej Zofii i zmarłym królewiczu Kazimierzu, można wysnuć przypuszczenie, że mógł przebywać w latach 20. XV w. w Krakowie i że był związany ze środowiskiem wawelskim. Tekst "Hystorigraphi" jest dziełem dostojnika dworu królewskiego, Stanisława Ciołka, i został napisany z okazji narodzin królewicza Kazimierza 16 maja 1426. Ta jedyna data pozwala na twierdzenie, że Mikołaj z Radomia tworzył w latach dwudziestych. Mógł też tworzyć przed 1420, natomiast działał i pisał niewątpliwie po 1430, czego dowodzi jego twórczość, w szczególności utwór do tekstu "Magnificat", zawierający ustępy opracowane techniką fauxbourdonową. Technika ta zaczęła rozpowszechniać się pod wpływem szkoły burgundzkiej po 1420. Należy więc przypuszczać, że zanim przedostała się i zaaklimatyzowała w Polsce, upłynęło trochę czasu. Tak więc Radomski swój "Magnificat" stworzył najprawdopodobniej dopiero w latach 30-tych XV w.

Zachowało się 10 utworów tego kompozytora. Zanotowane są w dwóch polskich piętnastowiecznych zbiorach muzyki wielogłosowej: w Rękopisie o sygnaturze 52 Biblioteki Krasińskich, obecnie Biblioteka Narodowa sygnatura III 8054 (podpisane na początku utworów w formie "Nicolaus de Radom" lub "Opus Nicolai de Radom") i w Rękopisie o sygnaturze F. Lat. I. 378 Biblioteki Narodowej, zaginionym podczas II wojny światowej i znanym obecnie z kopii mikrofilmowej (podpisane "Mycolay Radomsky"). Rękopis 52 nie jest wyłącznie rękopisem muzycznym, gdyż znajdują się w nim także traktaty teologiczne. Czasu wpisania kompozycji nie podano, natomiast na traktatach umieszczona jest data 1445. Przypuszczalnie więc utwory zostały wpisane w tym samym czasie lub też nieco wcześniej. Rękopis 378 powstał prawdopodobnie wcześniej niż rękopis 52 - po 1440.

Oba rękopisy zanotowane są notacją mensuralną czarno-czerwoną typu francuskiego.

Kompozycje:
  • osiem utworów kościelnych:
    • trzy pary ordinarium missae złożone z "Gloria" i "Credo":
      • "Et in terra pax hominibus" I (rkp. 52), "Patrem omnipotentem" I (rkp. 52)
      • "Et in terra pax hominibus" II (rkp. 52 i rkp. 378), "Patrem omnipotentem" II (rkp. 52)
      • "Et in terra pax hominibus" III (rkp. 378), "Patrem omnipotentem" III (rkp. 378)
    • "Magnificat" (rkp. 52)
    • "Alleluja" (rkp. 52)
  • jeden utwór świecki - "Hystorigraphi aciem mentis" (rkp. 52)
  • jeden utwór bez tekstu (rkp. 52).
Wszystkie kompozycje są trzygłosowe, głos najwyższy jest zawsze głosem wokalnym.

Autor: Małgorzata Kosińska, Polskie Centrum Informacji Muzycznej, Związek Kompozytorów Polskich, grudzień 2006

do góry
Historia przeglądania




WIDEORELACJE  FOTORELACJE  MALARSTWO  GRAFIKA  RYSUNEK  FOTOGRAFIA  PORTRETY  FILM POLSKI 
OSTATNIO DODANE
Martha Argerich i Maria João Pires na festiwalu "Chopin i jego Europa"
30 sierpnia 2010
Przedstawienie "Wszystko o kobietach" w Teatrze Capitol
wrzesień 2010
Andrzej Sosnowski
Złotego Lwa za najlepszy pokaz narodowy 12. Międzynarodowego Biennale Architektury otrzymało Królestwo Bahrajnu za wystawę prezentującą pracę "Bahrain Urban Research Team".
Polską prezydencję w Radzie Unii Europejskiej 1 lipca 2011 zainauguruje włączenie specjalnej iluminacji Pałacu Kultury i Nauki w Warszawie.
Światowej sławy pianista jazzowy i kompozytor Chick Corea wystąpi w listopadzie w Zabrzu. Będzie to jedyny koncert artysty w Polsce.
Trzy pierwsze Kostki Poezji - granitowo-szklana instalacja przestrzenna z wygrawerowanymi wierszami Krzysztofa Kamila Baczyńskiego - pojawią się wkrótce w Tychach, na gruntownie odnowionym placu noszącym imię poety.
Około 200 aktorów wystąpi w serialu TVP "1920. Biało-czerwone", przedstawiającym jeden z najważniejszych momentów w dziejach Polski - walkę o niepodległość w 1920 roku.
W poniedziałek, 20 września, oficjalne otwarcie pierwszej w Polsce areny Euro 2012 - Stadionu Miejskiego w Poznaniu uświetni koncert Stinga z towarzyszeniem Royal Philharmonic Concert Orchestra pod dyrekcją Stevena Mercuria.
Album sopranistki Aleksandry Kurzak, barytona Mariusza Kwietnia i pianisty Nelsona Goernera z nagraniem kompletu pieśni Fryderyka Chopina został wyróżniony we wrześniowym numerze BBC Music Magazine. Płyta została wydana przez Narodowy Instytut Fryderyka Chopina w serii "Real Chopin".
Koncerty oraz spektakle performance w wykonaniu przedstawicieli norweskiej sztuki awangardowej i eksperymentalnej znalazły się w programie 3. edycji Avant Art Festival, która odbędzie się na przełomie września i października we Wrocławiu.
17 października w Muzeum Narodowym w Poznaniu odbędzie się pierwszy publiczny pokaz odzyskanego po kradzieży obrazu Claude'a Moneta "Plaża w Pourville". Skradziony 10 lat temu obraz wrócił do muzeum w styczniu 2010 roku.
Książka "Jan Karski" Yannica Haenela, która wywołała we Francji dyskusję dotyczącą ograniczeń fikcji literackiej oraz sprowokowała polemikę autora z Claudem Lanzmannem - twórcą filmu "Szoah" - trafi do polskich księgarń w połowie września.
12 września o godz. 18.00 w Sali Wielkiej Zamku Królewskiego w Warszawie odbędzie się ostatni koncert z cyklu "Chopin 1810-2010". Impresje jazzowe na temat Chopina zaprezentują polscy pianiści Adam Makowicz i Artur Dutkiewicz.
Galerię Osobowości Warszawskiej Kultury XX wieku, czyli 25 kolorowych portretów wybitnych warszawiaków, m.in. Hanki Ordonówny, Czesława Niemena, Jeremiego Przybory i Leopolda Tyrmanda, odsłonięto we 31 sierpnia w Warszawie. Malowidła usytuowane są wzdłuż Trasy Łazienkowskiej, w pobliżu siedziby Głównego Urzędu Statystycznego.
Norweski trębacz, kompozytor i producent muzyczny Nils Petter Movaer oraz polsko-skandynawska grupa Tomasz Stańko Nordic Quintent będą gwiazdami pierwszej edycji Nordland Art Festiwal, który odbędzie się w październiku w Łodzi.
Studio Architektoniczne Kwadrat z Gdyni zostało zwycięzcą międzynarodowego konkursu na projekt koncepcji architektonicznej Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Na konkurs wpłynęło prawie 130 prac z kilkudziesięciu krajów z całego świata. Budowa rozpocznie się w 2012 roku. Uroczyste otwarcie obiektu planowane jest na 1 września 2014.
Po trwającym cztery lata remoncie ponownie otwiera się Galeria Sztuki Polskiej XIX wieku w Sukiennicach. Uroczysta inauguracja dla publiczności nastąpi w dniach 3-5 września 2010.
© Copyright by Instytut Adama Mickiewicza. Wszelkie prawa - jeśli nie zaznaczono odrębnie - w tym prawa autorów i wydawcy zastrzeżone. Jakiekolwiek dalsze rozpowszechnianie artykułów i innych materiałów zamieszczonych na stronie www.culture.pl
jest bez zgody wydawcy zabronione.
www.culture.pl ISSN 1734-0624 Nr 3166 | www.iam.pl
realizacja: www.ornak.pl | grafika: Marek K. Zalejski
MAPA WITRYNY