Muzeum Częstochowskie jest najstarszą instytucją kulturalną regionu częstochowskiego: to ponad sto lat działalności w zakresie gromadzenia, opracowywania i prezentowania zbiorów z dziedziny historii sztuki, przyrody, etnografii i archeologii. Jest placówką wielodziałową. Poza gromadzeniem i opracowywaniem eksponatów, zajmuje się upowszechnianiem wiedzy, prowadzi działalność wystawienniczą, edukacyjną i wydawniczą. Odbywają się tu spotkania naukowe, kulturalne, promocje publikacji oraz kameralne koncerty. Muzeum posiada kilka obiektów wystawienniczych rozmieszczonych na terenie miasta.

Ratusz - reprezentacyjny budynek miasta Częstochowy. Okazały, wolnostojący gmach, w którym od 1967 roku mieści się Muzeum, przez ponad sto lat był siedzibą administracyjnych władz miejskich. Jego wybudowanie pozwoliło na połączenie Starej i Nowej Częstochowy w jeden organizm miejski w 1826. Architektoniczny projekt opracował Franciszek Reinstein. Ratusz, po generalnym remoncie, został udostępniony zwiedzającym w maju 2006. Znajduje się w nim stała wystawa historyczna - "Dzieje Miasta Częstochowy Etap I". Obrazuje ona przeszłość miasta - od pradziejów do XVIII wieku. Kolejna część ekspozycji znajduje się w obecnie w fazie przygotowań. W "Gabinecie Wybitnych Częstochowian" przypominane są ważne postaci wspólnoty lokalnej. W "Galerii Poddasze" są prezentowane ciekawe wystawy zmienne. Odwach, sąsiadujący z Ratuszem, jest siedzibą dyrekcji Muzeum Częstochowskiego i działów merytorycznych.

Muzeum Pielgrzymowania - dawna siedziba duchowieństwa prawosławnego, "Popówka" z drugiej poł. XIX wieku. Od 1973 roku wykorzystywana przez Muzeum, początkowo jako galeria sztuki, a obecnie (po urządzeniu Galerii Malarstwa i Rzeźby XIX i XX wieku w zabytkowej kamienicy przy ulicy Katedralnej 8) przeznaczona na muzeum poświęcone idei i tradycji pielgrzymowania do Jasnej Góry w Częstochowie i sanktuariów europejskich. Strona obiektu - www.muzeumpielgrzymowania.pl

Dom Poezji. Muzeum Haliny Poświatowskiej - budynek przy ulicy Jasnogórskiej 23, zamieszkiwany w okresie powojennym przez poetkę i jej rodzinę. W gruntownie odnowionym, niewielkim obiekcie, w ramach stałej wystawy prezentowane są zachowane dokumenty, pamiątki, fotografie i rękopisy wierszy. W Domu Poezji organizowane są także cykliczne spotkania literackie. Strona obiektu – www.poswiatowska.muzeumczestochowa.pl

Galeria Malarstwa i Rzeźby XIX i XX wieku, ul. Katedralna 8 - zabytkowa, dwupiętrowa kamienica mieszczańska z początku XX wieku. Wewnątrz zachowane i odrestaurowane polichromie ścienne i sufitowe, stiuki oraz zabytkowe piece. Dnia 26 października 2006 roku odrestaurowana kamienica została przekazana Muzeum Częstochowskiemu. Obecnie w Galerii prezentowane są trzy stałe ekspozycje: Sztuka okresu Młodej Polski, Polska sztuka awangardowa i nowoczesna, Sztuka Częstochowy XIX i 1 poł. XX wieku. W przygotowaniu stała wystawa obrazów Jerzego Dudy-Gracza. Strona obiektu - www.katedralna.muzeumczestochowa.pl

Rezerwat archeologiczny - mieści zachowaną in situ część cmentarzyska kultury łużyckiej. Cmentarzysko sprzed 2500 lat odkryto w 1955 roku, w związku z pracami budowlano-ziemnymi, prowadzonymi przy budowie trasy tramwajowej i wiaduktu przy Al. Pokoju. Równolegle z podjęciem prac wykopaliskowych na stanowisku, zrodziła się myśl utworzenia na nim rezerwatu archeologicznego, wtedy pierwszego tego typu w Polsce. Budowę rozpoczęto w listopadzie 1960 roku. Na trwałe zakonserwowano 100 m2 cmentarzyska i zabezpieczono za pomocą odpowiedniej konstrukcji. Dookoła zbudowano galerię, a w niej, w gablotach, zorganizowano wystawę o kulturze łużyckiej, do której przynależy cmentarzysko w Częstochowie-Rakowie. Tak powstał pawilon wystawowy według projektu mgr. inż. Włodzimierza Ściegiennego. 100 metrów kwadratowych zabezpieczonego stanowiska w Rezerwacie to tylko fragment przebadanego cmentarzyska, które pierwotnie rozciągało się na powierzchni około 2 ha. Poważna część cmentarzyska została zniszczona w trakcie prac ziemnych, pozostała znajduje się pod nasypem wiaduktu. Obszar cmentarzyska to niegdyś piaszczysta wydma, położona na lewym brzegu nieistniejącego dziś strumyka. W latach 2001-2003 obiekt przebudowano i zmodernizowano. Od grudnia 2007 prezentowana jest w nim stała wystawa archeologiczna Z mroku dziejów. Kultura łużycka. Strona obiektu - www.rezerwat.muzeumczestochowa.pl

Replika Kopalni Górnictwa Rud Żelaza - utworzona w latach 1974-1976 w podziemnych korytarzach do złudzenia przypominających prawdziwe wyrobiska kopalniane, w latach 70. wyposażona w sprzęt pochodzący z zamykanej kopalni "Szczekaczka". Jednak po zlikwidowaniu w 1982 roku ostatniej prawdziwej kopalni Wręczyca, zaczęło brakować pieniędzy na konserwację muzeum. Do korytarzy dostała się woda. W końcu lat 80. podziemną ekspozycję zamknięto. Ponowne Muzeum Górnictwa Rud Żelaza zostało udostępnione dla zwiedzających 15 maja 2008 roku.

Pawilony Wystawowe w Parku im. Stanisława Staszica - wybudowane w roku 1909 w ramach urządzonej wówczas w Częstochowie Krajowej Wystawy Przemysłowo-Rolniczej, na terenach obecnych parków miejskich. Kompleks użytkowany przez Muzeum Częstochowskie składa się z Pawilonu Wystawowego, Zagrody Włościańskiej, Pawilonu Etnograficznego.

Pawilon Etnograficzny - to budynek parterowy o kształcie prostokąta. Wybudowany został z kamienia wapiennego. Po ukończeniu w 2007 roku szczegółowego remontu budynku w obiekcie powstała sala wystawiennicza przeznaczona na potrzeby wystaw etnograficznych. Pawilon Wystawowy - kapitalny remont obiektu przeprowadzono w latach 1996-2000. Jest to piętrowy gmach z dwiema salami i półpiętrem, przeznaczonymi na czasowe ekspozycje muzealne. Bryła budynku o charakterze eklektycznym ma zachowaną formę projektu pierwotnego. Zagroda Włościańska - parterowy obiekt murowany z drewnianym poddaszem mieszkalnym, znajdujący się w przy ul. 7 Kamienic 4. Po kapitalnym remoncie, zakończonym na początku 2005 roku, budynek wykorzystywany jest na czasowe wystawy sztuki ludowej.

Informacja nadesłana, wrzesień 2008.


Muzeum Częstochowskie
Al. Najświętszej Maryi Panny 45a
42-200 Częstochowa
Tel: (+48 34) 360 56 31
Fax: (+48 34) 360 54 55
WWW: www.muzeumczestochowa.pl