Wystawa MISTRZ BUŁHAKOW poświęcona jest twórczości i tragicznym losom Michała Bułhakowa (1891-1940) - wybitnego rosyjskiego pisarza XX stulecia, prozaika i dramatopisarza.

Bułhakow należał do pokolenia pisarzy urodzonych w końcu XIX wieku, pokolenia wyrosłego z duchowych tradycji rosyjskiej kultury. Odkrył swoje pisarskie powołanie i zrobił pierwsze kroki w literaturze w trudnych czasach wojny domowej. Po błyskotliwym, lecz krótkotrwałym sukcesie w latach 20. XX wieku, doświadczył nagonki i prześladowań politycznych. Od roku 1929 utwory Bułhakowa objęto zakazem publikacji. Były to lata największej dojrzałości pisarza przepełnionego bogactwem pomysłów. Większość dzieł, w tym Mistrza i Małgorzatę, napisał w ostatnim dziesięcioleciu swego życia, ale żaden z jego nowych utworów nie został opublikowany. Gdy umierał, na scenie wystawiano tylko jedną jego sztukę - Dni Turbinów. Powieść Mistrz i Małgorzata doczekała się wydania dopiero w roku 1966, ćwierć wieku po śmierci Bułhakowa. Wtedy ukazały się drukiem również inne, wcześniej nie znane czytelnikom dzieła autora Białej gwardii.

Lata 60. były początkiem pośmiertnej sławy pisarza, uznanego za jednego z wielkich mistrzów literatury rosyjskiej. Dzieła Bułhakowa przetłumaczono na wiele języków, zyskały licznych wielbicieli. Jego utwory dramatyczne wystawiane są w największych teatrach świata, wiele wątków jego dzieł stało się podstawą filmów fabularnych.

Wystawa Mistrz Bułhakow prezentuje drogę twórczą, dojrzewanie pisarza od lat 20. XX stulecia.

W roku 1921 Bułhakow przyjechał do Moskwy i rozpoczął współpracę z kilkoma gazetami i czasopismami jako felietonista. Publikował w gazecie "Nakanunie" wydawanej w Berlinie. W gazecie "Gudok" współpracował z całą plejadą pisarzy - I. Bablem, I. Ilfem i J. Pietrowem, W. Katajewem, J. Oleszą. Wrażenia z pracy dziennikarskiej przygotowały go do napisania opowieści satyrycznych: Diaboliady, Fatalnych jaj i Psiego serca, w których, jak sam pisze, są "farby czarne i mistyczne, którymi są narysowane niezliczone ułomności naszego życia" i "głęboki sceptycyzm wobec procesu rewolucyjnego, który zachodzi w moim zacofanym kraju..."

Wiele miejsca poświęcono na wystawie materiałom pokazującym rolę teatru w życiu Bułhakowa, jego doświadczenia związane z pierwszymi inscenizacjami, ze współpracą z Moskiewskim Teatrem Artystycznym, Teatrem Wachtangowa, Teatrem Kameralnym i Teatrem Wielkim. Literackim świadectwem tego okresu jest Powieść teatralna ("Notatki nieboszczyka").

Na wystawie można zobaczyć dokumenty związane z historią powstania powieści Mistrz i Małgorzata, poruszającej najbardziej pisarza tematy - "artysta i czasy", "artysta i władza". Problemy te Bułhakow wielokrotnie opisywał w Powieści teatralnej, Zmowie świętoszków, w powieści Życie pana Moliera, dramacie Puszkin, wykorzystywał w inscenizacji według Don Kichota Cervantesa.

Eksponowane są materiały charakteryzujące wzajemne stosunki Michała Bułhakowa z jego współczesnymi - najbliższymi, przyjaciółmi i środowiskiem literackim.

Na wystawie znajdziemy także m.in. pierwsze pośmiertne edycje dzieł Mistrza, pierwsze wydania rosyjskie jego utworów oraz dokumentację fotograficzną inscenizacji dramatów.

W Polsce już przed wojną ukazały się tłumaczenia dzieł Bułhakowa: Fatalnych jaj (1926 i 1928), Diaboliady (1928), Białej gwardii (1929). W 1931 roku tzw. Praska Grupa MCHAT-u pokazała spektakl Dni Turbinów, natomiast Mieszkanie Zojki miało swoje premiery w Teatrze Miejskim w Łodzi (1931) i Teatrze Letnim w Warszawie (1933).

Organizatorami wystawy są: Państwowe Muzeum Literatury w Moskwie, Państwowe Muzeum Aleksandra S. Puszkina w Moskwie, Rosyjska Biblioteka Państwowa w Moskwie, Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie.

Informacja nadesłana