Retrospektywna wystawa malarstwa Jerzego Nowosielskiego w 80. rocznicę urodzin wybitnego malarza, rysownika i grafika, jednego z największych znawców sztuki prawosławnej, wieloletniego pedagoga krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Na wystawie będzie można obejrzeć 400 obrazów i 180 rysunków z kolekcji muzealnych i prywatnych z całej Polski, od pierwszych prób malarskich artysty z lat 40. po ostatnie prace z lat 90. Wiele z nich do tej pory nie było prezentowanych na dotychczasowych wystawach. Niepowtarzalny styl Nowosielskiego powstał na skrzyżowaniu tradycji Zachodu i Wschodu, awangardy i malarstwa ikonowego. Z surrealizmu artysta przyjął atmosferę dwuznaczności i tajemnicy, z ikony - hieratyczność, mocny kontur i płaskość form oraz głęboką symbolikę światła i koloru. Ukryta w pejzażach, aktach, martwych naturach, scenach figuralnych i rodzajowych, kompozycjach religijnych, abstrakcjach harmonia i zgoda ze światem stanowi dla oglądających duże przeżycie. Jerzy Nowosielski jest twórcą licznych polichromii ściennych w kościołach i cerkwiach (m.in. Zielonka koło Warszawy, osiedle Jelonki w Warszawie, krakowskie Azory, Kętrzyn, Biały Bór, Nowe Tychy, Wrocław, Hajnówka, Lourdes).

Jerzy Nowosielski urodził się 7 stycznia 1923 roku w Krakowie. W 1940 rozpoczął naukę w krakowskiej Kunstgewerbeschule. Tu spotyka i zaprzyjaźnia się m.in. z Tadeuszem Kantorem, Tadeuszem Brzozowskim, Kazimierzem Mikulskim, Markiem Rostworowskim, Mieczysławem Porębskim. Dwa lata później spędził kilka miesięcy w prawosławnej Ławrze św. Jana Chrzciciela pod Lwowem, gdzie malował ikony. W latach 1945-46 kontynuował studia u prof. Eugeniusza Eibischa w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych. Członek Grupy Młodych Plastyków, współzałożyciel Grupy Krakowskiej. Brał udział w głośnej 1. Wystawie Sztuki Nowoczesnej (Kraków, 1948/49). W 1956 roku reprezentował sztukę polską na 28. Biennale Sztuki w Wenecji, trzy lata później na Biennale w Sao Paulo. Laureat wielu nagród i wyróżnień krajowych i międzynarodowych. Doctor honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego.

"Jestem człowiekiem, który po prostu się uczepił ikony jako pewnego drogowskazu - mówi Jerzy Nowosielski. Ikona jest sprawa otwartą, pełną ryzyka, pełna znaków zapytania." W jego sztuce - tak jak w tradycji bizantyjskiej - cała rzeczywistość podlega uświęceniu. Malarskie przekształcenie jest nie tylko redukcją, co stężeniem, maksymalnym zagęszczeniem rzeczywistości.

Wernisaż wystawy: 21 marca 2003, godz. 19:00.

Ukazała się również książka Mieczysława Porębskiego NOWOSIELSKI, w której zebrano większość, niekiedy nigdy niepublikowanych, tekstów sławnego krytyka sztuki o sławnym malarzu. Książka dokumentuje też wieloletnią przyjaźń Porębskiego i Nowosielskiego (więcej o książce...).

Państwowa Galeria Sztuki "Zachęta"
Plac Małachowskiego 3, 00-916 Warszawa
tel. (+48 22) 827 69 13, 827 58 54, 826 83 81, 827 69 09, 827 68 24
fax (+48 22) 827 78 86
www.zacheta-gallery.waw.pl