Ostra rockowa muzyka na żywo w przedrewolucyjnej atmosferze - tak będzie wyglądało najnowsze przedstawienie Katarzyny Raduszyńskiej. Wystawiła Wesela Figara pióra Pierre'a Augustyna Caron de Beaumarchais'go (dzieło znane najczęściej z wersji operowej, z doskonałą muzyką Wolfganga Amadeusza Mozarta). Komediopisarz ukazał w nim sługę bystrzejszego od pana, co wywołało ogromny oddźwięk w całej Europie.

Za kanwę dramatu posłużyło Beaumarchais'mu własne życie. Figaro to młody, ambitny mężczyzna, który chce zajść jak nawyżej, choć początkowo nie zdaje sobie sprawy, że od talentu ważniejsze są układy. Autor wykpiwał absurd społecznych różnic i postulował nowy arystokratyzm - talentu, nie urodzenia. A wszystkiemu towarzyszyła perwersyjna radość niszczenia teatralnych konwencji.

Komedia była ostrą krytyką feudalizmu i arystokracji. Pod koniec września 1781 roku autor odczytał ją aktorom paryskiej Comédie Française. Król Ludwik XVI uznał ją jednak za niemoralną i zakazał publicznych wykonań.

Autor nie oszczędzał nikogo i niczego. "Nie ma chyba obyczaju, prawa, urządzenia jego epoki, które by nie przeszły przez ognisty tusz jego pióra" - pisano. Tym większe zainteresowanie towarzyszyło czytaniom tego tekstu w prywatnych domach.

Premiera sztuki odbyła się w końcu 27 kwietnia 1784 roku w Comédie Française. W Austrii Cesarz Józef II zakazał jej wystawienia, chociaż udzielił zgody na druk przekładu na język niemiecki.

Autora oskarżano o podważanie obowiązującego systemu. Jego sztuka miała podobno inspirować lud francuski do rewolucji. "Figaro zabił szlachtę" - wołał głośno Danton. "To rewolucja już w czynie!" - zaopiniował sam Napoleon.

"Tekst Beaumarchais'go po dwóch wiekach jest ciągle interesujący, bo mówi o rzeczach, które nas dotyczą - uważa Katarzyna Raduszyńska. - W trakcie rozmów z aktorami okazało się, że każdy z nas ma swojego pana feudalnego, własną historię ucisku. Nasz Figaro to taki młody człowiek, który za wszelką cenę chce się wspiąć na wyżyny. Wydaje mu się, że jak zniszczy stany panujące, to bez problemu wprowadzi swoje reguły. Jednak okazuje się na to za mały. Co nim kieruje? Pragnienie seksu, pieniędzy i władzy. Niby to oczywiste, wielu autorów już o tym opowiadało. Jednak Figaro to taki mały łobuz, łapserdak, który okazuje się równie przegniły, jak szlachta, z którą walczy."

Twórcy przedstawienia chcą uwolnić to, co kryje się pod kostiumem, pozorem, gestem. Odsłonić ciała, na których zapisuje się historia. Przez dyskurs patriarchalnej władzy zamieniane w ciała-towary, ciała-przedmioty, ciała-zabawki.

"Nie chcieliśmy być grzeczni w warstwie muzycznej - mówi kompozytor Dominik Strychalski. - Nasza muzyka nie będzie tylko tłem, ale głośnym i mocnym komentarzem do tego, co dzieje się na scenie."

• Wesele Figara Pierre'a Beaumarchais'go; tłumaczenie: Tadeusz Żeleński-Boy; reżyseria: Katarzyna Raduszyńska; scenografia, kostiumy: Paweł Walicki; muzyka: Dominik Strycharski; choreografia: Rafał Dziemidok; zespół: Paweł Korneluk (gitara elektryczna), Oskar Frydrych (gitara basowa), Krzysztof Madejski (perkusja); występują: Adam Jędrosz, Jerzy Karnicki, Krzysztof Kluzik, Ewa Konstanciak, Zbigniew Kułagowski, Rozalia Mierzicka, Albert Osik, Mikołaj Osiński, Hanna Piotrowska, Irena Sierakowska, Marta Turkowska, premiera: 30 kwietnia 2010.

Nowy Teatr im. Witkacego w Słupsku

Źródło: informacje prasowe, www.nowyteatr.pl