Teatr

Michał Borczuch

Teatr
Monika Mokrzycka-Pokora
Reżyser teatralny. Urodził się 2 czerwca 1979 roku w Krakowie.

Ukończył Wydział Grafiki w Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie oraz Wydział Reżyserii w krakowskiej Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej.

Na studiach reżyserskich asystował w Starym Teatrze Kazimierzowi Kutzowi przy realizacji Pieszo Sławomira Mrożka (2003) i Pawłowi Miśkiewiczowi przy Niewinie Dei Loher (2004), w tym spektaklu również występował. Jego pierwszym przedstawieniem były KOMPOnenty Małgorzaty Owsiany przygotowane w 2004 roku podczas Intermedialnego Forum Teatru baz@rt. Tekst KOMPOnentów powstał na podstawie rozmów, jakie Owsiany, przeprowadzała z młodymi narkomanami. W swoim przedstawieniu Borczuch nie zajmował się socjologiczną analizą czy etyczną oceną uzależnienia. Skupił się na pokazaniu relacji i mechanizmów występujących wewnątrz małej grupy znajomych ludzi. Wyłaniały się z urywanych rozmów, rwanych wątków, momentów aktorskiej improwizacji.
"Obraz oddycha prawdą, choć struktura spektaklu jest luźna (...)" - pisała o spektaklu Joanna Targoń ("Gazeta Wyborcza - Kraków" 2005, nr 21).
KOMPOnenty, do których razem z Anną Marią Karczmarską przygotował także dekoracje, zostały włączone do repertuaru Starego Teatru.

Na deskach Starego Teatru Borczuch przygotował też swoje kolejne przedstawienie Wielkiego człowieka do małych interesów Aleksandra Fredry, wystąpił w podwójnej roli - reżysera i scenografa (2005). XIX-wieczną komedię reżyser rozbił na sceny i sytuacje i przeniósł do współczesnego, klaustrofobicznego wnętrza. Zamiast komediowego żywiołu szukał u Fredrowskich bohaterów wcale nieśmiesznej banalności charakterów. Starał się ukazać inercję relacji międzyludzkich, wewnętrzną nieporadność. Jak notował Łukasz Drewniak, Borczuch chciał urządzić "jam" na temat prowincjonalnej nudy dorastania. ("Przekrój" nr 41, 2005).

Podobne tony pobrzmiewały w jego kolejnej realizacji, którą był LEONCE I LENA Georga Büchnera w warszawskim Teatrze Dramatycznym (2007). Autoironiczny tekst niemieckiego romantyka odnoszący się do jego młodych rówieśników, zamienił się w interpretacji Borczucha w smutny portret żałosnych dwudziestokilkulatków. Bohaterowie starają się nadać sens swojemu życiu, ale pozostają niewolnikami stereotypów, nieświadomie powielają klisze zachowań.

W tym samym roku w Starym Teatrze Borczuch wystawił Lulu Franka Wedekinda, historię małoletniej prostytutki. Po raz pierwszy w Polsce pokazano nieocenzurowaną wersję dramatu Wedekinda, do której udało się dotrzeć dopiero w 1988 roku. Borczuch nie epatował obscenicznością. Skonstruował spektakl balansujący pomiędzy komedią a tragedią, w którym Lulu w sposób zdystansowany i chłodny pokazywała swój dramat.
"Pierwotna wersja 'Lulu' zaskakująco silnie współbrzmi z aktualnymi problemami; Borczuch stara się jednak przenieść dyskusję z poziomu publicystyki na płaszczyznę dyskusji etycznej i egzystencjalnej. Dotyczy to zwłaszcza jednego z najważniejszych wątków dramatu - pedofilii" - pisała Anna R. Burzyńska. - "(...) Spektakl Borczucha jest próbą analizy seksualności zarówno w wymiarze jednostkowym, jak i społecznym" ("Tygodnik Powszechny" 2007, nr 44).
Ostatnio reżyser w TR Warszawa pracował nad Portretem Doriana Graya wg powieści Oscara Wilde'a (2009). Powstał odwołujący się do popkultury spektakl o pragnieniu wiecznej młodości, hedonizmie, narcyzmie i szaleńczej perwersji.

Autor: Monika Mokrzycka-Pokora, luty 2008; aktualizacja: wrzesień 2009.

Podobne

Teatr Peter Shaffer, "Amadeus"

Spektakl w reżyserii Zbigniewa Brzozy, premiera w Teatrze Studio w Warszawie 31 stycznia 2002 roku.

Teatr Stefan Chwin, "Hanemann"

Spektakl w reżyserii Izabeli Cywińskiej, premiera w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku 27 styczenia 2002.

Zobacz także

Film "Toys"

Film dokumentalny w reżyserii Andrzeja Wolskiego z 2011 roku zrealizowany przez Instytut Adama Mickiewicza w Warszawie w cyklu "Przewodnik do Polaków"...

Film "Przewodnik do Polaków"

Pięć filmów dokumentalnych o polskim rocku, modzie, zabawkach, himalaizmie i seksie w czasach PRL-u tworzy "Przewodnik do Polaków"...

Odnośniki do innych działów bazy wiedzy