Teatr
Jacek Głomb
Teatr
Reżyser teatralny, twórca jednej z najciekawszych polskich scen - Teatru im. Heleny Modrzejewskiejw Legnicy. Urodził się w 1964 roku w Tarnowie.
W 1987 roku ukończył Wydział Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Studiował w krakowskiej Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej, w 1992 roku uzyskał tam dyplom na Wydziale Reżyserii Dramatu.
Początkowo prowadził działalność teatralną i parateatralną w Tarnowie. Był współtwórcą "teatru nie teraz", teatru "Na Skraju" i Ośrodka Teatru "Warsztatowa". W 1994 roku przyjechał do Legnicy, został dyrektorem naczelnym i artystycznym Teatru Dramatycznego. W 1999 roku teatrowi zostało nadane imię Heleny Modrzejewskiej.
Na początku lat 90. Głomb działał w Ośrodku "Warsztatowa". W przygotowanym przez ośrodek projekcie Miasto zaaranżowano przedwojenną tarnowską ulicę. W tym czasie w Teatrze im. Solskiego w Tarnowie reżyser przygotował także spektakl Miasto na motywach wspomnień emigracyjnego pisarza z Tarnowa Jana Bielatowicza (1992). Przedstawienie było równocześnie dyplomem Głomba w krakowskiej PWST. Reżyser wydał także biografię tarnowskiego twórcy zatytułowaną "Zielony Jasiek. (O Janie Bielatowiczu)". (1992).
Jacek Głomb w swojej pracy teatralnej powołuje się na tradycję polskich scen alternatywnych lat 70.
Jedną z najważniejszych cech pracy reżyserskiej Głomba jest jego chęć mówienia do współczesnych ludzi i wydobywania dzisiejszych problemów, nawet za cenę pewnych interpretacyjnych uproszczeń, czy mocnego działania inscenizacyjnym efektem. Pasja w reżyserii Głomba była pokazaniem autentycznej próby poszukiwania i przeżywania wiary.
Kolejny spektakl wyreżyserowany przez Głomba w legnickim teatrze - Ballada o Zakaczawiu wg scenariusza Macieja Kowalewskiego, Krzysztofa Kopki i Jacka Głomba zagrany w nieczynnym kinie "Kolejarz" stał się ważnym przeżyciem dla mieszkańców miasta.
Jedną z kolejnych realizacji Głomba była nieudana próba zmierzenia się z teatrem politycznym ujętym w formę moralitetową. Reżyser wystawił sztukę Macieja Kowalewskiego Obywatel M - Historyja opisującą życie przeciętnego partyjnego aparatczyka, którym w tym przypadku był Leszek Miller. Spektaklowi zarzucano schematyczność i brak poważnej analizy politycznych mechanizmów, które wynoszą na piedestał ludzi przeciętnych, cwaniaków, czy wreszcie zwykłe szumowiny.
W Legnicy Jacek Głomb reżyserował także Wojciecha Bogusławskiego: Mimika (1993), Axur, Król Ormus (1997), a także m.in. Portret Doriana Graya Oscara Wilde'a (1995) i epickie, grane w całej przestrzeni teatralnego budynku Wschody i zachody miasta Roberta Urbańskiego (2003).
W następnym okresie kilkakrotnie wystawiał teksty współpracującego z legnicką sceną dramaturga Roberta Urbańskiego. Szaweł (2004) rozgrywał się w starej fabryce i opowiadał o pierwszych chrześcijanach ukazanych we współczesnych realiach i o trudzie głoszenia ewangelii. Potem był Zamach na cesarza (2004) - plenerowe widowisko odbywające się z okazji Światowego Zjazdu Legniczan - historia nieudanego zamachu na Napoleona, który zatrzymał się w Legnicy na kilka dni przed bitwą pod Lipskiem. Z kolei Operacja "Dunaj" Urbańskiego (2006) przygotowana na teatralnej scenie to rzecz o absurdzie wojny i absurdzie wplątanych w nią ludzkich losów pokazana w konwencji czeskiego filmu. W Łemku (2007) Głomb odważnie podjął temat wysiedleń, opowiadał o tęsknocie za utraconą ziemią i bezwzględnych wyrokach historii.
W 2008 roku w legnickim teatrze prowadzonym przez Głomba odbyła się 1. edycja Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego "Miasto".
Odznaczenia i nagrody:
Autor: Monika Mokrzycka-Pokora, styczeń 2005; aktualizacja: grudzień 2008.
W 1987 roku ukończył Wydział Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Studiował w krakowskiej Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej, w 1992 roku uzyskał tam dyplom na Wydziale Reżyserii Dramatu.
Początkowo prowadził działalność teatralną i parateatralną w Tarnowie. Był współtwórcą "teatru nie teraz", teatru "Na Skraju" i Ośrodka Teatru "Warsztatowa". W 1994 roku przyjechał do Legnicy, został dyrektorem naczelnym i artystycznym Teatru Dramatycznego. W 1999 roku teatrowi zostało nadane imię Heleny Modrzejewskiej.
Na początku lat 90. Głomb działał w Ośrodku "Warsztatowa". W przygotowanym przez ośrodek projekcie Miasto zaaranżowano przedwojenną tarnowską ulicę. W tym czasie w Teatrze im. Solskiego w Tarnowie reżyser przygotował także spektakl Miasto na motywach wspomnień emigracyjnego pisarza z Tarnowa Jana Bielatowicza (1992). Przedstawienie było równocześnie dyplomem Głomba w krakowskiej PWST. Reżyser wydał także biografię tarnowskiego twórcy zatytułowaną "Zielony Jasiek. (O Janie Bielatowiczu)". (1992).
Jacek Głomb w swojej pracy teatralnej powołuje się na tradycję polskich scen alternatywnych lat 70.
"Ja jestem dzieckiem 'Ósemek' i 'Siódemek'. To się zaczęło od jeżdżenia na festiwale uliczne do Jeleniej Góry." ("Teatr" 2001, nr 11)Po przyjeździe do Legnicy Głomb razem z zespołem teatru, w którym znaleźli się m.in. pisarz i reżyser Krzysztof Kopka i scenograf Małgorzata Bulanda, próbowali, z sukcesem, tworzyć teatr mocno zakorzeniony w życiu miasta i ludzi.
"Tylko teatr 'zmieniający świat' mnie interesuje. Nigdy nie będę estetyczny, wyrafinowany, nie znam się na tym i to mnie nudzi" - przyznawał Głomb i dodawał, mówiąc także w imieniu zespołu legnickiego teatru - "Nas tradycyjny teatr nudzi i mało co w nim oglądamy. Bo gdybyśmy dużo oglądali, to by nas szlag trafił." ("Teatr" 2001, nr 11)Po kilku latach Głombowi udało się stworzyć silny, zaangażowany zespół, dotrzeć do publiczności i "wyjść" z prowadzonym przez siebie teatrem w przestrzeń miejską. W różnych miejscach Legnicy pokazywał swoje przedstawienia. Pasja, to jest historia męki, śmierci i cudownego zmartwychwstania Pana Naszego Jezusa Chrystusa wg dramatu Mieczysława Abramowicza i Biblii Gdańskiej (1995) została pokazywana w kościele Najświętszej Marii Panny, Złego na motywach powieści Leopolda Tyrmanda (1996) zagrano w XIX-wiecznej fabryce amunicji. W Legnicy, pod szyldem Teatru Dramatycznego, odbywały się także przedstawienia plenerowe - m.in. Trzej Muszkieterowie Aleksandra Dumasa (1995) i Don Kichot nocą Krzysztofa Kopki wg Miguela de Cervantesa (1997), spektakl prezentowany na Zamku Pisatowskim. Młodą śmierć Grzegorza Nawrockiego w reżyserii Tomasza Sobczaka widzowie mogli oglądać w popularnej dyskotece (1997), natomiast Koriolana Szekspira w inscenizacji Głomba i reżyserii Kopki (1998) w koszarach pruskich, w których jeszcze niedawno stacjonowała armia radziecka.
Jedną z najważniejszych cech pracy reżyserskiej Głomba jest jego chęć mówienia do współczesnych ludzi i wydobywania dzisiejszych problemów, nawet za cenę pewnych interpretacyjnych uproszczeń, czy mocnego działania inscenizacyjnym efektem. Pasja w reżyserii Głomba była pokazaniem autentycznej próby poszukiwania i przeżywania wiary.
"Reżyser uniknął pułapki, czyhającej na realizatorów takich spektakli: tandety, kiczu, natrętnej ilustracyjności" - pisał Tomasz Kapłon. - "Jego 'Pasja' to bliski doświadczeniu każdego z nas dyskurs o wierności, zdradzie, miłości i śmierci, o ludzkiej złudnej wielkości i o pokorze Syna Bożego." ("Wiadomości Kulturalne" 18.06.1995)Natomiast w Złym wg Tyrmanda reżyser skupił się przede wszystkim na pokazaniu sprawnie zmontowanego widowiska akcji, nie koncentrując się na rozwoju psychologicznym postaci, które nabrały tutaj zamierzonego wymiaru plakatowego. Koriolan, z którym legnicki teatr w 2001 roku pojechał na Festiwal w Edynburgu i został tam bardzo dobrze przyjęty, był plenerowym widowiskiem imponującym dynamiką. Przy dźwiękach "mocnej" muzyki zespołu Kormorany twórcy opowiadali nie tylko o dylematach władcy, ale i o relacjach pomiędzy pojedynczym człowiekiem i społeczeństwem. Zgodnie podkreślano, że Koriolan obezwładniał zarówno dynamiką scen, jak i autentyzmem wykonawców.
Kolejny spektakl wyreżyserowany przez Głomba w legnickim teatrze - Ballada o Zakaczawiu wg scenariusza Macieja Kowalewskiego, Krzysztofa Kopki i Jacka Głomba zagrany w nieczynnym kinie "Kolejarz" stał się ważnym przeżyciem dla mieszkańców miasta.
"Znaczenie 'Ballady o Zakaczawiu' nie polega więc na wybitności artystycznej spektaklu" - pisał Wojciech Majcherek - "Nie o teatr tu chodziło, ale o ludzi, do których reżyser się zwrócił. Twórcy przedstawienia z pewnością nawiązali ten autentyczny dialog z widownią (...). Trafili do ich emocji, odkryli potrzeby." ("Dialog" 2002, nr 10)Wkrótce o spektaklu głośno już było w całej Polsce. Komiczno-liryczna Ballada opowiadała o życiu mieszkańców Zakaczawia, nienajlepszej legnickiej dzielnicy. Głównym bohaterem był Benek Cygan, podobno autentyczny bohater tego miejsca, złodziejaszek, który żył zgodnie z własnym systemem wartości wywiedzionym z filmów o Winnetou oglądanych przed laty właśnie w kinie "Kolejarz". Ballada pokazywała panoramę miejsca i tutejszych "małych" bohaterów, splatała w jedną historię ostatnich 50 lat wiele poszczególnych wątków. Dla jednych legnicki teatralny obraz był autentycznie wzruszający, dla innych tani i sentymentalny. W 2001 roku Jacek Głomb otrzymał za ten spektakl nagrodę w dziedzinie reżyserii im. Konrada Swinarskiego przyznawaną przez pismo "Teatr".
Jedną z kolejnych realizacji Głomba była nieudana próba zmierzenia się z teatrem politycznym ujętym w formę moralitetową. Reżyser wystawił sztukę Macieja Kowalewskiego Obywatel M - Historyja opisującą życie przeciętnego partyjnego aparatczyka, którym w tym przypadku był Leszek Miller. Spektaklowi zarzucano schematyczność i brak poważnej analizy politycznych mechanizmów, które wynoszą na piedestał ludzi przeciętnych, cwaniaków, czy wreszcie zwykłe szumowiny.
W Legnicy Jacek Głomb reżyserował także Wojciecha Bogusławskiego: Mimika (1993), Axur, Król Ormus (1997), a także m.in. Portret Doriana Graya Oscara Wilde'a (1995) i epickie, grane w całej przestrzeni teatralnego budynku Wschody i zachody miasta Roberta Urbańskiego (2003).
"Oczywiście można wskazać słabości tego zdarzenia teatralnego (...)" - pisał Leszek Pułka. - "Ale równocześnie spektakl o dziejach artystów niemieckiego teatru w Legnicy wzrusza. Dokonuje swoistej teatralnej inicjacji. Tworzy wizję małej ojczyzny, silniejszej od doraźnej historii, a twórcom pozwala ukazać dumę zawodową, która strząsa z nich niedomagania warsztatowe." ("Gazeta Wyborcza - Wrocław" 24.03.2003)Po Koriolanie i Obywatelu M Jacek Głomb powrócił do problemu władzy i mechanizmów życia publicznego. W Bydgoszczy, w Teatrze Polskim im. Hieronima Konieczki, przygotował Ryszarda III Szekspira (2004) z tytułową rolą Mariusza Saniternika.
W następnym okresie kilkakrotnie wystawiał teksty współpracującego z legnicką sceną dramaturga Roberta Urbańskiego. Szaweł (2004) rozgrywał się w starej fabryce i opowiadał o pierwszych chrześcijanach ukazanych we współczesnych realiach i o trudzie głoszenia ewangelii. Potem był Zamach na cesarza (2004) - plenerowe widowisko odbywające się z okazji Światowego Zjazdu Legniczan - historia nieudanego zamachu na Napoleona, który zatrzymał się w Legnicy na kilka dni przed bitwą pod Lipskiem. Z kolei Operacja "Dunaj" Urbańskiego (2006) przygotowana na teatralnej scenie to rzecz o absurdzie wojny i absurdzie wplątanych w nią ludzkich losów pokazana w konwencji czeskiego filmu. W Łemku (2007) Głomb odważnie podjął temat wysiedleń, opowiadał o tęsknocie za utraconą ziemią i bezwzględnych wyrokach historii.
"Legnicki 'Łemko' w inscenizacji Jacka Głomba to spektakl prowadzony tak blisko życia, jak można sobie tylko wyobrazić. Mocna satyra gryzie spokojne sumienia (…) - pisał Leszek Pułka. - W 'Łemku' szczęśliwie brak doraźnej propagandy politycznej, ale nie brak dramatycznego banału życia. Ta szopka przypomina, że ludobójstwo i wysiedlenia także w Polsce są źle zabliźnioną raną." ("Dziennik-Kultura"2007, nr 221)W 2006 roku Głomb powrócił do Szekspira, na legnickiej scenie wystawił Otella. Reżyserował także poza Legnicą. W Teatrze Powszechnym w Łodzi zrealizował Dramacik Krzysztofa Kopki (2006), w Lubuskim Teatrze im. Kruczkowskiego w Zielonej Górze przygotował inny współczesny tekst. Na scenę doskonale przełożył prozę Jerzego Pilcha, z powieści Tysiąc spokojnych miast powstał pełen werwy spektakl Zabijanie Gomułki (2007).
W 2008 roku w legnickim teatrze prowadzonym przez Głomba odbyła się 1. edycja Międzynarodowego Festiwalu Teatralnego "Miasto".
Odznaczenia i nagrody:
- 1997 - nagroda za reżyserię Złego wg Leopolda Tyrmanda w Teatrze Dramatycznym w Legnicy na 3. Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej w Warszawie; Rudolfina - statuetka przyznawana przez wojewodę legnickiego za wybitne osiągnięcia dla rozwoju i promocji województwa;
- 1999 - nagroda dla spektaklu Koriolan Szekspira w inscenizacji Jacka Głomba i reżyserii Krzysztofa Kopki z Teatru Dramatycznego w Legnicy na 4. Ogólnopolskim Konkursie Na Inscenizację Dzieł Dramatycznych, Williama Szekspira w Gdańsku;
- 2000 - nagroda wrocławskiego ośrodka Telewizji Polskiej przyznana z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru;
- 2001 - nagroda jury za reżyserię Ballady o Zakaczawiu Krzysztofa Kopki w Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy, próbę stworzenia "teatru miejsca" i za animację pracy zespołowej na 1. Festiwalu Dramaturgii Współczesnej w Zabrzu; nagroda im. Konrada Swinarskiego za reżyserię Ballady o Zakaczawiu w Teatrze im. Modrzejewskiej w Legnicy; Żelazna Kurtyna dla Ballady o Zakaczawiu, najlepszego spektaklu w Legnicy w sezonie 2000/2001; nagroda główna dla twórców i realizatorów spektaklu Ballada o Zakaczawiu z Teatru im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy na 7. Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej w Warszawie; nagroda Polskiego Radia we Wrocławiu za reżyserię spektaklu Ballada o Zakaczawiu w plebiscycie Brylant Roku 2000;
- 2002 - Złoty Krzyż Zasługi; Dolnośląski Brylant Roku w kategorii Osobowość Twórcza; wyróżnienie dla Ballady o Zakaczawiu z Teatru im. Modrzejewskiej w Legnicy na 4. Przeglądzie Współczesnego Dramatu w Zielonej Górze;
- 2003 - Dolnośląski Klucz Sukcesu - nagroda dla największej osobowości w promocji regionu przyznawana przez Stowarzyszenie na Rzecz Promocji Dolnego Śląska;
- 2004 - nagroda młodych wolontariuszy pracujących przy Festiwalu za najbardziej twórcze przedstawienie, za spektakl Szaweł Roberta Urbańskiego w Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy na 3. Festiwalu Prapremier w Bydgoszczy; legnicka Żelazna Kurtyna - nagroda dla najlepszego przedstawienia sezonu 2003/2004, dla spektaklu Szaweł Roberta Urbańskiego w Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy;
- 2006 - nagroda za reżyserię przedstawienia Otello z Teatru im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy na 10. Międzynarodowym Festiwalu Szekspirowskim w Gdańsku; Doroczna Nagroda Miasta Legnicy - nagroda za działalność, która uczyniła z legnickiego teatru jedną z najważniejszych, najgłośniejszych i najczęściej nagradzanych scen dramatycznych w Polsce;
- 2007 - wyróżnienie za reżyserię przedstawienia Zabijanie Gomułki wg Jerzego Pilcha w Lubuskim Teatrze im. Leona Kruczkowskiego w Zielonej Górze na 13. Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej; zielonogórski Leon dla najciekawszego spektaklu sezonu 2006/2007 - dla przedstawienia Zabijanie Gomułki wg Jerzego Pilcha w Lubuskim Teatrze im. Leona Kruczkowskiego w Zielonej Górze; nagroda dla Teatru im. Leona Kruczkowskiego w Zielonej Górze za przedstawienie Zabijanie Gomułki wg Jerzego Pilcha w Lubuskim Teatrze im. Leona Kruczkowskiego w Zielonej Górze - "za interesujący przekład prozy na formę sceniczną" na 11. Ogólnopolskim Festiwalu Komedii "Talia" w Tarnowie.
Autor: Monika Mokrzycka-Pokora, styczeń 2005; aktualizacja: grudzień 2008.
Podobne
Teatr Peter Shaffer, "Amadeus"
Spektakl w reżyserii Zbigniewa Brzozy, premiera w Teatrze Studio w Warszawie 31 stycznia 2002 roku.
Teatr Stefan Chwin, "Hanemann"
Spektakl w reżyserii Izabeli Cywińskiej, premiera w Teatrze Wybrzeże w Gdańsku 27 styczenia 2002.
Zobacz także
Literatura Elżbieta Janicka "Festung Warschau"
Jak sugerują opisy książki - ale też komentarze samej autorki - "Festung Warschau" jest rodzajem spacerownika - a więc przewodnika, w którym krok po kroku, ulica po ulicy poznajemy dane miejsce. Jest...
Sztuki wizualne Wojciech Fangor "Postaci"
Obraz Fangora należy do najbardziej kanonicznych dzieł polskiego socrealizmu. Operuje prostą retoryką przeciwieństw: kiedyś i teraz, po tej i po tamtej stronie.
Najczęściej czytane
- Teatr
Stanisław Wyspiański - Teatr
Sławomir Mrożek - Teatr
Stanisław Ignacy Witkiewicz (Witkacy) - Teatr
Tadeusz Kantor - Film
Andrzej Wajda






