Malarz i grafik; czołowy reprezentant nurtu malarstwa pejzażowego w okresie Młodej Polski oraz w latach 20. i 30. Urodzony w 1875 w Warszawie, zmarł w 1944 w Zakopanem.

Studia artystyczne odbył w latach 1891-1900 w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych pod kierunkiem F. Cynka, I. Jabłońskiego, J. Unierzyskiego, L. Wyczółkowskiego, J. Malczewskiego i J. Stanisławskiego; naukę uzupełnił w Paryżu w okresie 1901-1902. W 1904/1905 i 1911 odbył podróże artystyczne do Włoch, gdzie powrócił jeszcze w 1924. Zwiedził też galerie muzealne w Niemczech i Szwajcarii. W 1908 podjął pracę pedagogiczną w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych dla Kobiet M. Niedzielskiej. W okresie 1915-1918 służył w szeregach I Brygady Legionów Polskich. Od 1919 r. kierował katedrą pejzażu w macierzystej akademii; w 1937 r. został tam mianowany profesorem zwyczajnym. Sztuki pejzażowej nauczał ponadto w Zakopanem, gdzie na Harendzie prowadził kursy malarstwa. W czasie II wojny światowej - po zamknięciu przez hitlerowców w 1940 r. krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych - wykładał w Städtische Handwerker- und Kunstgewerbeschule. W 1942 objął stanowisko profesora w Państwowej Szkole Góralskiej Sztuki Ludowej w Zakopanem. Od 1906 był członkiem Towarzystwa Artystów Polskich "Sztuka"; wstąpił też do stowarzyszeń Polska Sztuka Stosowana, Sztuka Podhalańska i Sztuka Rodzima. W latach 1911-1918 należał do Vereinigung Bildender Künstler Österreichs-Wiener Secession. Regularnie uczestniczył w krajowych i zagranicznych wystawach "Sztuki", m.in. w Wiedniu (1908), Wenecji (1910) i Berlinie (1913). Swoje prace prezentował na zbiorowych ekspozycjach polskiej sztuki w Brukseli (1938), Pittsburgu (1935) i Nowym Jorku (1939). Indywidualne wystawy malarstwa artysty odbyły się w warszawskim Towarzystwie Zachęty Sztuk Pięknych (1917) i krakowskim Towarzystwie Przyjaciół Sztuk Pięknych (1920, 1935).

Kamocki uznawany jest - obok S. Filipkiewicza, S. Czajkowskiego i L. Misky'ego - za jednego z najwybitniejszych kontynuatorów symbolistycznej formuły malarstwa pejzażowego stworzonej przez Stanisławskiego. W swych obrazach utrwalał widoki Wołynia, Podola, Spisza, Orawy, okolic Krakowa i Zakopanego. Pozostając we wczesnej fazie twórczości pod przemożnym wpływem sztuki Stanisławskiego, malował gęstą pastą olejną o równomiernym natężeniu barw stosując niewielkie napięcia walorowe (Stogi na tle krajobrazu, 1903; Krajobraz z okolic Krakowa, 1903). Kolorystyka pejzaży z tego okresu, ograniczona do rozległej, ale stłumionej gamy zieleni, błękitów, fioletów i zmąconych bieli, sugestywnie oddaje rozproszone światło pochmurnego zazwyczaj polskiego krajobrazu ewokując ton melancholii (Dwór w Modlnicy zimą, 1905). Kadr obrazu artysta zbliża do skromnego wycinka pejzażu - stogu siana, łanu zbóż, wiejskiej chałupy -widząc w nim przejaw nasyconej duchowym pierwiastkiem Natury. Od 1907 Kamocki monumentalizuje motywy krajobrazowe, syntetyzuje formy, kształty buduje dynamicznie kładzioną plamą barwną, traktując dekoracyjnie poszczególne elementy pejzażu - drzewa, budynki, chmury (Motyw z Radziszowa, 1907). Wówczas właśnie wyzwala się spod wpływu mistrza tworząc własny, niepowtarzalny styl malarstwa krajobrazowego. Istotną rolę odgrywa też zaczerpnięty z japońskiego drzeworytu sposób kadrowania obrazów polegający na zaakcentowaniu pierwszoplanowego motywu rozłożystego drzewa, którego konary - niczym kratownica - przesłaniają dalsze plany pejzażu (Widok na klasztor w Czernej, ok. 1908). Poszarpane plamy listowia rozegrane w bogatej gamie zieleni dopełniają giętkie kontury konarów i pajęcze "nitki" gałęzi (Kościół w Paczółtowicach, ok. 1908). W malowanych przez Kamockiego martwych naturach dominuje linearna stylizacja, diagonalny układ kompozycyjny, dekoracyjne traktowanie plamy barwnej, miękko okonturowanej i subtelnie modulowanej, wreszcie nastrój wyciszenia i intymności. W późnych latach 1920-ych artysta odchodzi definitywnie od modernistycznej maniery malując swobodnie na tekturowych podłożach, dekoracyjnie spłaszczając przestrzeń w obrazie i uzyskując charakterystyczną matowość powierzchni (W ogrodzie). Zawęża wówczas gamę barwną do błękitów, zieleni, cytrynowych żółcieni i brązów skontrastowanych z bielą, stosuje wyraziste efekty fakturalne. Jednocześnie pod wpływem lekcji Cézanne'a, podobnie jak inni nestorzy Młodej Polski, syntetyzuje i lekko geometryzuje formy pejzażu (Kościół w Libuszy, ok. 1922). W górskich krajobrazach ośnieżony masyw Tatr zamykający horyzont tworzy wraz z nawisającymi nad nim chmurami dekoracyjne kompozycje, których horyzontalizm równoważą smukłe niczym struny pnie drzew na pierwszym planie. Kamocki zajmował się także grafiką artystyczną i użytkową, projektował plakaty i meble.

Autor: Irena Kossowska, Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk, listopad 2002.