Sztuki wizualne

Paweł Kowalewski

Sztuki wizualne
Maryla Sitkowska
Paweł Kowalewski Litwo, Ojczyzno moja, 1988, z cyklu Litewskiego, olej, płótno, fot. Tomasz Szemalikowski

Malarz, autor instalacji, pedagog, przedsiębiorca. Urodzony 20 września 1958 w Warszawie, mieszka w Warszawie.

W latach 1978-1983 studiował na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, gdzie uzyskał dyplom z wyróżnieniem pod kierunkiem Stefana Gierowskiego. W tym czasie był już członkiem Gruppy, zawiązanej z jego udziałem w końcu 1982. Uczestniczył we wszystkich kolejnych wystawach i akcjach Gruppy, był współwydawcą jej pisma "Oj dobrze już" (7 numerów w latach 1984-1988). Od 1985 jest pedagogiem na Wydziale Wzornictwa Przemysłowego ASP w Warszawie. W 1991 założył i prowadzi do dziś własną agencję reklamową.

Twórczość Kowalewskiego jest zróżnicowana gatunkowo, obejmuje malarstwo na płótnie i na papierach, a także rzeźbę (drobne formy w modelinie) i - w ostatnim okresie publicznej działalności - instalacje i ready mades. Wszystkie te elementy zawierał już wieloczęściowy i rozbudowany formalnie dyplom pt. Sztuka osobista czyli prywatna (1983). Jego głównym wątkiem były niewielkiego formatu obrazy, prezentujące zazwyczaj pojedyncze postaci i przedmioty na neutralnym tle. Ich znaczenie dopowiadały tytuły pisane na białych płóciennych szarfach, doczepionych do blejtramów niczym wyolbrzymione podpisy na wystawie. Motywy z obrazów tłumaczyły niewiele, sugerując istotnie ściśle osobisty, dostępny tylko autorowi kod ich odczytania. Z drugiej strony, dołączone do nich tytuły ("Ja zastrzelony przez Indian", "Pięści w kieszeniach czyli bardzo wkurwiony robotnik", "Zdzicho skacze co noc z butelkami z benzyną", " Dętalogia z odchyleniem" i in.) świadomie nawiązywały do groźnej, nacechowanej protestem aury tych lat. Podobny zabieg ze słowem w przewrotny sposób podważającym znaczenie obrazu zastosował Kowalewski w serii wielkoformatowych "papierów" (1984-1985), na których wypisane były cytaty z Psalmów w (nowym wówczas) tłumaczeniu Czesława Miłosza. Obie sfery - obrazowa i słowna - nie przystawały do siebie tak dalece, że prace te spotkały się z cenzurą kościelną jako ocierające się o bluźnierstwo. Sarkazm i wyczucie słownego paradoksu artysta ujawnił dobitnie w kompozycjach Podaj gwoździa (1987) i Gdzie powiesić Matkę Boską? (1989).

Do 1989 malarstwo Kowalewskiego było figuratywne, ekspresyjne w formie i kolorze. W jego tematyce dominowały odniesienia literackie, historyczne i patriotyczne, znajdując piękne malarsko, pełne nostalgii podsumowanie w "Cyklu litewskim" (1988-1989). Artysta nie unikał też problemów egzystencji i wątków zaczerpniętych z codzienności. Te ostatnie doszły silniej do głosu w cyklu małych rzeźb, zamykanych w szklane gablotki (lata 1989-1990), a następnie w malarstwie i kolażach oraz montowanych z nich instalacjach. Prace te ujęte były w cykle: "Ćwiczenia z estetyki, w jakiej wzrastałem", "Znaki orientacyjne, które są konieczne, by uniknąć szaleństwa", "Fin de siécle" (1990-1992). Po 1992 artysta zaprzestał pokazywania nowych prac, uczestnicząc tylko w wystawach historycznych i retrospektywnych.

Wybrane wystawy i nagrody:
  • 1985 i 1987 - I i II Biennale "Droga i Prawda", kościół św. Krzyża, Wrocław (wyróżnienie w 1987)
  • 1985 - I Biennale Sztuki Nowej, Zielona Góra
  • 1986 - "Ekspresja lat 80-tych", BWA, Sopot
  • 1987 - "Co słychać", Dawne Zakłady Norblina, Warszawa
  • 1990/1991- "Cóż po artyście w czasie marnym", Galeria Zachęta, Warszawa, Muzeum Narodowe, Kraków
  • 1992 - "Gruppa 1982-1991", Galeria Zachęta, Warszawa

Reprodukcja obrazu Pawła Kowalewskiego Litwo, Ojczyzno moja dzięki uprzejmmości Muzeum Górnośląskiemu w Bytomiu.

Autor: Maryla Sitkowska, Muzeum Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie, czerwiec 2002.

Podobne

Sztuki wizualne Tadeusz Breyer

Rzeźbiarz, medalier. Urodził się w 1874 w Mielcu, zmarł w 1952 w Warszawie.

Sztuki wizualne Elżbieta Cieślar

Artystka sztuk wizualnych. Urodzona 3 grudnia 1934 w Warszawie, mieszka w St. Jeoire (Francja).

Zobacz także

Teatr Och-Teatr w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2010 roku w dawnym kinie Ochota przy ulicy Grójeckiej w Warszawie.

Teatr Teatr Polonia w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2005 roku w dawnym kinie Polonia przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie.

Odnośniki do innych działów bazy wiedzy

Najczęściej czytane