Performer, twórca obiektów, filmów wideo. Urodził się 28 lipca 1971 roku w Stargardzie Szczecińskim. Od 2001 roku członek Supergrupy Azorro.

W latach 1991-1996 studiował na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, gdzie obronił dyplom malarski w pracowni prof. Lecha Wolskiego.Oskar Dawicki w swoich pracach posługuje się zazwyczaj strategią ironicznej metarefleksji, charakterystycznej także dla działań grupy Azorro. W jego indywidualnym przypadku jest to jednak punkt wyjścia dla podjęcia szeregu innych problemów, zwłaszcza kwestii tożsamości. Nieodłącznym elementem jego projektów, które zazwyczaj nie poddają się prostej historyczno-artystycznej klasyfikacji, jest humor. Od 1995 roku niemal zawsze występuje w niebieskiej, brokatowej marynarce, która stała się jego znakiem rozpoznawczym.

Działalność performerską Dawicki rozpoczął w 1994 roku, jeszcze w czasie studiów, na co wpływ wywarło spotkanie z twórczością Zbigniewa Warpechowskiego. Pierwsze pokazy performance, organizowane wspólnie z Wojciechem Jaruszewskim, miały miejsce w Galerii S działającej przy toruńskim uniwersytecie. Wspólnie wydawali też efemeryczne pisemko "No ciągnij no".

W jednym z pierwszych wystąpień To określa mnie, ja określam siebie (1994) Dawicki ogolił sobie ręce, po czym włosy z lewej ręki nakleił na prawą i odwrotnie. W kolejnych performances wyłoniły się wykorzystywane przez niego charakterystyczne motywy wczesnego okresu twórczości, w którym badał relację między językiem a rzeczywistością - tłumaczenia na różne języki, głuchy telefonu, głosy i dźwięki nagrane na dyktafon, bezgłośne mówienie. Z czasem pojawia się też wątek znikania i pojawiania się artysty (np. Proszę przyjść punktualnie, Kraków 2000) oraz śmieci i sprzątania (np. performance podczas "Foodart, places and between" w norweskim Bergen, 2000).

W późniejszych performances coraz większy akcent padał na osobę artysty i na fakt występowania przed publicznością. Tym samym następowało zakwestionowanie samego performance'u. Dawicki wszedł na poziom metarefleksji rozwijając nowy zasób motywów. Podczas festiwalu Tu performances 5 w Krakowie w 2001 roku rozdał zgromadzonym aparaty fotograficzne, by robiono mu zdjęcia, po czym sam zaczął fotografować zgromadzonych. Performance 1:0 polegał na obejrzeniu wspólnie z publicznością meczu eliminacyjnego polskiej drużyny do Mistrzostw Świata. W 2002 roku Dawicki udzielił wywiadu właścicielom Galerii Raster. Na zadawane mu pytania na temat sztuki i jej sensu odpowiadał głosem nagranym na dyktafonie "nie wiem" (Nie wiem).

Od 2001 roku częstym elementem jego akcji było przepraszanie (np. na promocji książki przepraszał za jej nieznajomość), a także kłanianie się publiczności i wygwizdanie przez nią (np. przez pracowników Centrum Sztuki Współczesnej w Warszawie). Dwukrotnie nieobecność artysty podczas mającego się odbyć performance'u tłumaczył film wyjaśniający jej przyczynę - utknięcie w windzie (Up zug Festiwal, Kraków, 2001) czy awarię samochodu (Sztuka III RP, Orońsko, 2003).

Ważną częścią strategii artystycznej Oskara Dawickiego stało się również udowadnianie, że istnieje, a dzięki stosowanym przy tym zabiegom także spojrzenie na siebie oczami innych. Podczas Show ontologicznego (2001) rozdawał publiczności ankietę z pytaniem "Czy Oskar Dawicki istnieje?". Odpowiedź pozytywną wybrało około 80 procent zgromadzonych osób. Na Projekt reklamowy (2002) składały się plakaty projektowane przez agencję, w której pracował Dawicki. Wśród reklamowanych produktów (np. na pokrowcu termofora) umieszczone były niewielkie podobizny artysty. Odwiedzający wystawę oglądali je przez lupy. Powstał też film, w którym Dawicki odbijał się w sprzętach gospodarstwa domowego i machał do kamery. Innym razem jego istnienie miał udowadniać Test IQ (2002), w którym uzyskał maksymalną liczbę punktów.

Projekt reklamowy

Kolejnym krokiem było wynajęcie detektywa, który śledził Dawickiego w czasie przygotowań do wystawy i wernisażu, nie wiedząc, że sam artysta jest zleceniodawcą. Efektem działania była relacja detektywa, w której Dawicki występuje pod inicjałem "O" oraz wykonane przez niego zdjęcia (O 2002). W raporcie artysta mógł przeczytać na swój temat: "jest on człowiekiem spokojnym, związanym zawodowo i emocjonalnie z ruchem artystycznym. Wykonując wolny zawód ma dużo wolnego czasu, nie jest zamknięty w ramach czasu pracy. Zachowuje się jak większość ludzi wolnego zawodu. Mimo okazji nie nadużywa alkoholu i należy przypuszczać, że preferuje piwo".

Kontynuacją tej strategii były także Portrety uliczne (2003) - seria dwunastu portretów Dawickiego autorstwa ulicznych rysowników w różnych miastach (m.in. Gdańsku, Krakowie, Berlinie, Paryżu) oraz film dokumentujący ich powstawanie. (Jedną z takich akcji uwiecznił w swoim sprawozdaniu detektyw w pracy O.) Na każdym z portretów artysta wydaje się mieć inny temperament - od romantyka po niesfornego chłopca.

Wynajęta osoba (i nieświadoma przypadkowego uwikłania w projekt artystyczny) napisała też Pracę magisterską (2005) noszącą tytuł "Tożsamość współczesnego artysty na przykładzie twórczości Oskara Dawickiego". Nieznany z prawdziwego nazwiska autor napisał o projekcie O: "obcujemy z rzeczywistością, co do której uświadamiamy sobie nagle, iż jest - jeśli nawet nie całkowicie pozorna, to przynajmniej nie całkowicie rzeczywista", co znakomicie oddaje również tę akcję.

Koniec świata przez pomyłkę

Przez niektóre prace Dawickiego przemawia jednak rozpaczliwa niemoc sprostania wymaganiom stawianym przed artystą, niegdyś lub obecnie, bezsilność wobec terroryzmu autorytetów. W instalacji W hołdzie Albrechtowi Dürerowi (2002) zestawił stosy zmiętych kartek papieru, na których bezskutecznie próbował odręcznie narysować idealne koło oraz idealnie okrągły ślad po filiżance z kawą. Jednocześnie wydobywał się odgłos płaczu sfrustrowanego artysty. Dawicki kilkukrotnie realizował lub przedstawiał w formie projektu pracę Hommage á Bruce Lee (np. w Świetlicy Sztuki Raster, 2003, i w Instytucie Sztuki Wyspa, 2004) - ludzką sylwetkę wybitą w ścianie. Jako zemstę na autorytetach potraktować można Koniec świata przez pomyłkę (2004) - zbiór nekrologów osób o nazwiskach łudząco podobnych do słynnych osobistości ze świata kultury i polityki. Znaleźli się wśród nich między innymi Czesław Mołisz, Jacques Dirreda, Amad Michink czy Charles Satachi.

Hommage to Bruce Lee Galeria Raster oraz Instytut Sztuki Wyspa

Na wystawie Dziesięciolecie malarstwa Dawicki zaprezentował serię obrazów Pleśnie, przypominających abstrakcje, ale werystycznie oddających grzyby, jakimi mogłyby się pokryć zapomniane płótna. Sugerowały to także ich łacińskie tytuły, np. Alternaria Fastidiosa (2005).

Podczas swej wystawy w ramach cyklu "W samym centrum uwagi" w Centrum Sztuki Współczesnej w 2006 roku Dawicki stworzył pokój wypełniony absurdalnymi przedmiotami, które utraciły swe pierwotne funkcje. Specjalne urządzenia odmierzały termin ważności produktów żywnościowych, a okna zabite były zdobionymi deskami. Na ścianie wisiał obraz z cyklu Pleśnie oraz zdjęcie pracy Cannabis Polonica Legalis - Olim Ficus Elastica Robusta (2004) - doniczkowego fikusa, którego liście zostały przycięte na kształt liści marihuany. Dwa ustawione naprzeciw siebie telewizory w nieskończoność odtwarzały napisy końcowe. Zdaniem kuratora Jarosława Suchana

"Zarażone absurdem mieszkanie nie stanowi już żadnego schronienia, jest raczej pułapką, w którą dajemy się złapać, poszukując ukojenia swych egzystencjalnych lęków."

Podobną instalację, złożoną z wcześniejszych i nowych prac, Dawicki zaaranżował w Galerii Arsenał w Białymstoku w 2007 roku (Meblowanie mieszkania pułapki), niejako zamieniając się w kreatywnego, aczkolwiek niełatwego we współpracy projektanta wnętrz. Wśród obrazów i prac wideo wypełniających mieszkalne wnętrze znalazły się niezwykłe udogodnienia, np. "Okno dla palaczy", ze specjalnymi otworami, umożliwiające palenie na zewnątrz budynku, bez konieczności wychodzenia z pokoju. Druga część wystawy w Białymstoku, nosząca tytuł "Weksel Room", była udostępniana widzom tylko po podpisaniu specjalnej umowy, w której zobowiązywali się oni zachować tajemnicę co do tego, co się na niej znajduje. Tajemnica ujawniona została w internetowym magazynie "Obieg" przez osoby (osobę?) podpisane pseudonimem "Mata i Hari". W "Weksel Roomie" artysta umieścił kolejną część mieszkania - "Łazienkę dla zakochanych", z ustawionymi naprzeciw siebie sedesami.

W kilku realizacjach Dawicki podjął wątek ekonomicznej strony sztuki. W 2007 roku nakręcił film z aktorem Janem Nowickim w roli głównej, trwający tak długo, na ile starczył budżet produkcji - 14 tysięcy złotych - przez cały czas ujawniając zmniejszającą się kwotę (Budżet Story). W galerii Witryna na Placu Konstytucji w Warszawie Dawicki wystawił banknoty o wartości 10 000 PLN, czyli cały budżet wystawy.

"To, co zrobiłem, to rezygnacja z procesu polegającego na tym, że za otrzymane pieniądze wykonuję projekt, albo po prostu skrócenie go do jednego ogniwa" - tłumaczył.

Dorota Jarecka pytała w "Gazecie Wyborczej":

"Co dzisiaj taki gest znaczy? Pieniądze są silnym motywem. Zwłaszcza że ostatnio stały się możliwe do zdobycia, światowy rynek sztuki otworzył się na Polskę. A jednocześnie są niewygodne. Uwierają, kiedy znakomity artysta nie robi finansowej kariery, i wtedy, kiedy ją robi."

Podobny wątek, jednak bardziej egzystencjalny niż wewnątrzartystyczny, powrócił na poświęconej problemowi kolekcji i kolekcjonowania wystawie "Kwiaty naszego życia" w CSW Znaki Czasu w Toruniu w 2008 roku, gdzie Dawicki pokazał sześć lodówek wypełnionych artykułami spożywczymi (Racja). Zbiór ten wystarczyłby mu na przeżycie czasu trwania wystawy. Odpowiedni dobór żywności ustalił dietetyk.

W 2008 roku Dawicki został zaproszony do udziału w prestiżowej imprezie artystycznej Manifesta, odbywającej się tym razem w północnych Włoszech. Specjalnie na tę okazję nakręcił film Drzewo wiadomości, ukazujący charakterystyczny dla niego zawadiacki wyczyn. Artysta włamuje się do rajskiego ogrodu (także za pomocą nadprzyrodzonych sił - lewitacji), gdzie nadgryza wszystkie jabłka na Drzewie Wiadomości. Film prezentowany był następnie na wystawie "Owoc lęku, warzywo niepokoju" w Galerii Raster w Warszawie i razem z innymi pracami tworzył katastrofalną wizję. Adam Mazur pisał o tej wystawie, że "to zamierzona, tradycyjna w wypadku tego artysty porażka". Z kolei sam artysta w wywiadzie (również zaprezentowanym na wystawie) mówił, że wynika ona z "odmowy skierowanej przeciw optymistycznej, politycznej wizji świata, w której nie ma miejsca na indywidualne porażki, nie ma więc też miejsca na 'przegranych' artystów". Symbolem tej porażki miało być chociażby Wyjście - sznur wywieszony za okno galerii, świadczący o ucieczce artysty z własnej wystawy.

Autor: Karol Sienkiewicz, październik 2006; aktualizacja: listopad 2009.

Zdjęcia publikujemy dzięki uprzejmości galerii Raster.
Wybrane wystawy i wystąpienia indywidualne:

• 1994 - performance Plamy na honorze - Galeria S, Toruń
• 1996 - Galeria Tumult, Toruń
• 1999 - "Dasein Off" - Galeria Zderzak, Kraków
• 2002
  - "Pomocy!!!" - Galeria Raster, Warszawa
  - "Advertising Project" - Galeria Display, Praga, Czechy
• 2003
  - "O" - Zachęta, Warszawa
  - "Wernisaż" - Galeria Raster, Warszawa
• 2004 - "Koniec świata przez pomyłkę" - Galeria Potocka, Kraków
• 2005
  - "Dziesięciolecie malarstwa" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - "Dziesięciolecie malarstwa II", "Dziesięciolecie malarstwa III" - Galeria Raster, Warszawa
• 2006 - "?" - w ramach projektu "W samym centrum uwagi", Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
• 2007 - "Every Mistake Has a Hidden Meaning" - Museum Folkwang, Essen
  "Meblowanie mieszkania pułapki" - Galeria Arsenał, Białystok
• 2008
  -"Dziesięć tysięcy" - Witryna Warszawa
  -"Coullises" - Espace Piano Nobile, Genewa
  -"Drugie okno" - BWA, Zielona Góra
• 2009 - "Owoc lęku, warzywo spokoju:" - Galeria Raster, Warszawa

Wybrane wystawy zbiorowe, festiwale:

• 1996
  - "Wrażliwość multimedialna - sztuka globalna" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - WRO-96 - Wrocław
  - "Za-res widoczności" - Toruń
• 1997 - WRO-97 - Wrocław
• 1999 - "Wo Ist Kunst Laboratory" - Frauenfeld, Szwajcaria
• 2000
  - "Model do składania" - Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko
  - "Foodart, Places and Between" - Stavanger, Bergen, Norwegia
  - The Second International Festival Of Performance Navinki 2000 - Mińsk, Białoruś
• 2001
  - 26 Youth Salon - Zagrzeb
  - "Breaking News" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
  - "Eventgarden" - ogród Muzeum Archeologicznego, Kraków
  - "Zamek Wyobraźni" - Bałtycka Galeria Sztuki Współczesnej, Słupsk
  - "Tu Performances 5" - Goethe Institut, Kraków
• 2002
  - "Sposób na życie" - Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia, Gdańsk
  - "Look At Me" (NOVART.PL) - Kraków
  - "Zona 4: Festival de Performance" - Timisoara, Rumunia
  - "Bone 5" - Schlachthaus Theater, Berno, Szwajcaria
• 2003
  - "Reversed Art And Engineering" - Skulpturen Hus, Sztokholm, Szwecja
  - "Sztuka III RP" - Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko
  - "Balkan Konsulat" - Galeria Rotor, Graz, Austria
  - "Spojrzenia 2003" - Galeria Zachęta, Warszawa; Galeria Arsenał, Białystok (2004)
• 2004
  - ART POZNAŃ - Targi Sztuki, Stary Browar, Poznań
  - "BHP" - Instytut Sztuki Wyspa, Gdańsk
  - "L'art vivant en Pologne" - Institut Polonais, Paryż, Francja
  - "Re: Location Shake" - Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia, Gdańsk
  - "Równoległy świat" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - "Pod flagą biało-czerwoną. Nowa sztuka z Polski" - Estonian Art Museum, Rotermann Salt Storage, Tallin, Estonia; Centrum Sztuki Współczesnej, Wilno, Litwa; National Centre for Contemporary Art, Moskwa, Rosja
  - "Leichte Arbeit" - Kulturbrauerei, Berlin, Niemcy
  - "Art Jeune" - La Maison Folie de Wazemmes, Lille, Francja
  - "Chellange" - Synagouge - Centre of Contemporary Art, Trnava, Słowacja
  - "Far West Near East" - Forum Kunst und Architektur, Essen, Niemcy
  - "Obraz kontrolny_1" - Bunkier Sztuki, Kraków
• 2005
  - "Potencjał" - budynek Metropolitan, Warszawa
  - "Jak rozmawiać o sztuce współczesnej?" - Galeria Arsenał, Białystok
  - "Boys" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - Poland Overview, Prague Biennale 2 - Praga, Czechy
  - "Un/Real?" - Instytut Sztuki Wyspa, Gdańsk
  - "Egocentryczne, niemoralne, przestarzałe" - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa
  - "Ukryty skarb" - Hotel Novotel, Warszawa
  - "Broniewski" - Galeria Raster, Warszawa
  - "De ma fenetre. Des artistes et leurs territoires" - Paryż, Francja
• 2006
  - "W Polsce czyli gdzie?" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
  - "Kolekcja Bunkra Sztuki" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - "Welcome to the Media" - Królikarnia, Oddział Muzeum Narodowego w Warszawie
  - "Architektura intymna, Architektura porzucona" - Galeria Kronika, Bytom
  - "Malarstwo polskie XXI wieku" - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa
  - "Muzeum jako świetlany obiekt pożądania" - Muzeum Sztuki, Łódź
  - "Runaway" - Galeria Priestor, Bratysława- "KulturKontakt Austria" - Bank Austria Kunstforum, Wiedeń
  - "Grey Zones" - FfZK, Lipsk
• 2007
  - "Porządki urojone" - Muzeum Sztuki, Łódź
  - "Still Here: Humour in post-communist performative video" - Artspace, Sydney
  - "Still - Another Exhibition of Painting" - Futura, Praga
  - "Depresja" - Galeria Arsenał, Białstok
  - "Artyści polecają się nawzajem" - Appendix2, Warszawa
  "A Poisoned Source. Polish Contemporary Art in Postromantc Landscape" - LNMA, Ryga
  - "Asteizm" - Galeria Program, Warszawa
  - "Don't Try This at Home. Jackass a sztuka współczesna" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
  - "Re(ko)nesans malarstwa" - Górnośląskie Centrum Kultury, Katowice
  - "Tu nie ma miejsca na sztukę" - Instytut Polski, Austria
  "Random in Radom" - Muzeum Sztuki Współczesnej, Oddział Muzeum im. Jacka Malczewskiego, Radom
  - "Wreszcie nowa! Małopolskie kolekcje sztuki nowoczesnej" - Muzeum Narodowe, Warszawa
• 2008
  - "Videozone 4" - International Video-Art Biennial, Tel-Awiw
  - "Manifesta 7" - Bolzano
  - "Efekt czerwonych oczu" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
  - "Kwiaty naszego życia" - Centrum Sztuki Współczesnej Znaki Czasu, Toruń
  - "Manual CC" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa
  - "OK.! Wyspiański" - Muzeum Narodowe, Kraków
  - "Artysta w rezygnacji" - Galeria Raster, Warszawa
  - "Bifurkacje" - Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko; Appendix2, Warszawa
  - "Excentric Paths..." - Berardo Collection Museum, Lizbona
  - "Punkty odniesienia" - Muzeum Narodowe, Warszawa
  "Depresja" - Bunkier Sztuki, Kraków
• 2009
  - "Transitland" - Centre for Culture and Debate, Sofia
  - "Transmediale" - Collegium Hungaricum, Berlin
  - "Szczyt bohaterów" - Bunkier Sztuki, Kraków
  - "Bez granic. 20 lat później..." - Galeria Austriacka, Austriackie Forum Kultury, Warszawa
  - "Energy Class B" - Ormeau Baths Gallery, Belfast
  - "Like a Rolling Stone" - Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko
  - "Kolekcja 5" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa