Reżyser filmów animowanych i wideo, autor komiksów, malarz. Urodził się 1 kwietnia 1970 roku we Wrocławiu.

Studiował na Wydziale Malarstwa wrocławskiej Akademii Sztuk Pięknych, dyplom uzyskał w pracowni prof. Stanisława Kortyki w 1995 roku. Z wrocławską ASP związał się także po studiach, pracując jako asystent w Katedrze Wiedzy Wizualnej. Janek Koza to jedynie pseudonim twórcy; znany jest również jako mgr Jan Koza, zdarzyło mu się też podpisać swoją pracę: "porucznik Jan Koza". Przez długi czas współdziałał z nieformalną grupą wrocławskich artystów skupionych wokół tamtejszej galerii Entropia. Łączyła ich organizacja wspólnych wystaw - pierwsza z nich, zatytułowana "Frisier Wunder", miała miejsce właśnie w Entropii - a także programowy brak powagi. Obrazy Kozy były prezentowane na licznych wystawach, m.in. Centrum Sztuki Współczesnej w Warszawie, w Muzeum Sztuki w Łodzi czy Muzeum Narodowym w Poznaniu. Artysta jest autorem ponad stu krótkich filmów animowanych, które pokazywane były na wielu przeglądach krajowych oraz zagranicznych, m.in.: WRO we Wrocławiu, Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeum Narodowym w Poznaniu, Animamundi w Brazylii, Image Forum w Tokio.

Realizacje w dziedzinie filmu animowanego to efekt zainteresowań artysty techniką wideo oraz chęci rozszerzenia działalności poza sztuki plastyczne. W latach 1993-1994 powstał animowany cykl Liryka erotyczna, w 1995 film Konsumpcja, a rok później serial Erotyczne zwierzenia. Ten ostatni zestaw krótkich filmów, należący do najbardziej znanych prac artysty, prezentowany był najpierw w regionalnej, wrocławskiej telewizji TV5, a później w Canal +. Kolejne odcinki - zabawnie i trafnie puentujące podpatrzoną rzeczywistość - wypełniają miłosne historie zwykłych ludzi, którzy opowiadają o swoich uniesieniach, pragnieniach i zauroczeniach, zdradach i urokach pożycia małżeńskiego. Animacje rysowane są niedbałą, rozedrganą kreską, bohaterowie należą do gatunku charakterystycznych, a całość utrzymana jest programowo w stylistyce "bylejakości". Artysta prześmiewczo nawiązuje do konwencji czy wręcz parodiuje programy typu talk-show, kontrastując zwierzenia o "najbardziej intymnych przeżyciach" z przaśną, polską rzeczywistością z początku lat 90. Oprawa plastyczna erotycznych opowiastek w niczym nie przypomina tej z romantycznych komedii. Zamiast kolacji przy świecach czy eleganckich limuzyn mamy blokowiska, żeberka kaloryfera i obolałe nogi, a także aż do bólu przeciętnych bohaterów z licznymi uszczerbkami - drobiazgowo przez autora odmalowanymi - o wątpliwej urodzie. Całości dopełnia uproszczona animacja oraz głos lektora - którym jest sam autor - prezentującego "różowe" historyjki. Na podstawie tej serii animacji Koza narysował również komiks wydany przez wydawnictwo "Kultura Gniewu" pod tym samym tytułem. Autor pokazuje w nim "jak skomplikowanym uczuciem jest miłość, jakimi pokrętnymi drogami leci strzała Amora, jakie to pułapki czyhają na zwolennika kontaktów damsko-męskich i nie tylko". W książce, która częściowo stanowi dalszy ciąg animowanych opowieści, oprócz wątków filmowych znalazły się także historie publikowane wcześniej przez Kozę w miesięczniku "Aktivist".

Pod koniec lat 90. reżyser współuczestniczył w pracach nad serialem Szczepan i Irenka Elżbiety Wróblewskiej, który podobnie jak Erotyczne zwierzenia emitowany był w Canal+. Realizował również kolejne animacje autorskie: Welcome in Cybersex (1999), Psy (2000), ZTV - telewizja dla zwierząt oraz Próżnia (2001).

W 2000 roku powstała też animacja Z pamiętnika młodej lekarki - konsumpcja, na podstawie tekstu Ewy Szumańskiej i z wykorzystaniem głosów autorki radiowego cyklu oraz Jana Kaczmarka. Także w tych filmach znajdziemy ironiczny obraz polskiej rzeczywistości tuż po transformacji, z narastającymi zjawiskami komercjalizacji, konsumpcjonizmu, a jednocześnie nadal widoczną siermiężnością, prowincjonalnością i mentalnością, które pozostały po okresie PRL-u. Taka siermiężna - choć z aspiracjami do nowoczesności - rzeczywistość została uchwycona w filmie Próżnia z podtytułem "podróż w nicość". Oto "niewielki kraj w środku Europy oczekuje właśnie na pierwszy w swojej historii start rakiety załogowej". Dwóch śmiałków mknie w przestworza rakietą Kopernik -7, "dumą krajowej technologii", żegnając ojczysty kraj ze snopkami zbóż i szarymi blokowiskami, by wypełnić powierzoną im misję. Profesor, jeden z uczestników wyprawy, z trudem rozstaje się z ukochanymi lekturami, których zestaw nie jest zbyt obszerny - Pan Tadeusz, Chłopi, podręcznik do fizyki - klasa ósma i chemii. Przekazany im przez generała dokument, który odczytują już w kosmosie, okazuje się prozaiczną listą zakupową, zapełnioną podstawowymi dla polskiej diety produktami. Zabawna historyjka, pełna absurdalnego humoru, z celowo niezdarnymi i niedbałymi rysunkami oraz pokracznymi nieco postaciami, obfituje w celne, boleśnie prawdziwe spostrzeżenia dotyczące polskiej rzeczywistości i relacji międzyludzkich. Animowana Próżnia także została przeniesiona na papier i opublikowana w magazynie "Arena Komiks". Koza jest też autorem komiksowej opowieści do antologii Manga po polsku czy zbioru I co dalej kapitanie?, poświęconego przygodom kreskówkowej postaci, Kapitanowi MO Janowi Żbikowi. W 2007 roku, ponownie w wydawnictwie "Kultura Gniewu", ukazał się kolejny komiks Kozy, zatytułowany Wszystko źle. Jak pisze wydawca, jest to

"niezwykły przewodnik po codziennych sprawach, które dla wielu stanowią trudny do przebycia labirynt. Jan Koza, autor tego poradnika, przedstawia 'z życia wzięte' historie z morałem, by ostrzec czytelników przed grożącymi im niebezpieczeństwami - niewłaściwym lokowaniem uczuć, problemami zawodowymi i małżeńskimi, czy podłością bliźnich".

Rysowane "bez znieczulenia" postaci, z licznymi, pospolitymi wadami, tragikomiczne zdarzenia, doskonale ujęte w uproszczonych rysunkach z lakonicznym, choć często mocnym komentarzem autora oraz mocno osadzona w polskich realiach akcja składają się na kolejną odsłonę rozpoznawalnego języka obrazków Kozy. Podobnie jak w innych pracach autora, również tutaj widać umiejętność syntetycznego przenoszenia scenek z życia na papier i jego ironiczny, kpiący styl. A także społeczne zaangażowanie artysty, kierującego ku polskiej, wczesnokapitalistycznej rzeczywistości ostrze swojej kpiarskiej i z zamierzenia dalekiej od kanonów piękna, czasem wręcz odrażającej, sztuki.

Reżyser przez kilka lat pracował w agencji reklamowej; jest autorem m.in.: znanej kampanii reklamowej firmy Heyah "Wajcha w dół", dostrzeżonej i nagrodzonej na wielu festiwalach reklamy. Koza jest także realizatorem teledysków Phisical Love - Sunday Morning (2004) oraz Pustki - Parzydełko (2008).

Filmografia:

• 1993-1994 - Liryka erotyczna (serial, osiem odcinków);
• 1995 - Konsumpcja;
• 1995 - Sonet letni;
• 1995 - Szaleństwo;
• 1995 - Kiełbasa;
• 1996 - Erotyczne zwierzenia (serial, dziewięć odcinków);
• 1996 - Cud;
• 1997 - Witamy sponsorów;
• 1998-1999 - Szczepan i Irenka (serial);
• 1999 - Welcome in Cybersex;
• 2000 - Psy, Z pamiętnika młodej lekarki - konsumpcja;
• 2001 - ZTV - telewizja dla zwierząt;
• 2001 - Próżnia;
• 2006 - Phisical Love - Sunday Morning, teledysk;
• 2008 - Pustki - Parzydełko, teledysk.

Autor: Iwona Hałgas, listopad 2010