Rzeźbiarz i medalier. Urodził się w 1862 w Fośni Wielkiej na Wołyniu, zmarł w 1939 w Rzymie.

Od 1882 kształcił się w krakowskiej Szkole Sztuk Pięknych (m.in. w pracowni Walerego Gadomskiego), następnie - w latach 1886-1890 - w akademii wiedeńskiej (u Caspara Clemensa Zumbuscha) oraz w Akademii w Petersburgu (1803-1898). W 1898 przeniósł się do Rzymu, gdzie mieszkał na stałe do końca życia.

Jakkolwiek nieliczne rzeźby Madeyskiego wykazują związki z prądami z okresu przełomu XIX i XX w., zwłaszcza secesją, zdecydowana większość jego dorobku przynależy do tradycji sztuki akademickiej nawiązującej do antyku i renesansu. Znamienną cechą twórczości rzeźbiarza było łączenie historyzującej stylistyki z tendencją realistyczną, przybierającą nieraz (zwłaszcza w modelowanych przezeń portretach) postać werystycznej wręcz pasji w dążeniu do jak najwierniejszego oddania podobieństwa modela.

Wielce sprawny warsztatowo i pracowity artysta realizował liczne zamówienia instytucjonalne i prywatne na dzieła monumentalne, nagrobki, portrety i medaliony. W dziedzinie rzeźby monumentalnej najbardziej znane są takie jego dzieła, jak: popiersie Jana Matejki w niszy na fasadzie Pałacu Sztuki w Krakowie (1901), płaskorzeźba z popiersiem Stefana Batorego na Wawelu, przede wszystkim zaś dwa nagrobki w katedrze wawelskiej - królowej Jadwigi (1902) oraz Władysława Warneńczyka (1906). Do najwybitniejszych realizacji rzeźbiarsko-architektonicznych Madeyskiego wykonanych w Rzymie należy wystrój wnętrza kościoła św. Stanisława.

Madeyski był ważną osobą polskiego życia artystycznego; we Włoszech pełnił wręcz rolę nieformalnego "ambasadora" przebywających tam, parających się sztuką, rodaków. Jego pracownia przy via Flaminia 36 uchodziła za rodzaj salonu artystycznego. Podobną rolę spełniała czytelnia polska zorganizowana przez Madeyskiego w 1899 w Caffe Greco przy via Condotti. Szczególną opieką artysta otoczył dwóch wybitnych artystów mieszkających w Rzymie - rzeźbiarza Wiktora Brodzkiego i malarza Aleksandra Gierymskiego. Zgodnie z własną wolą został pochowany we wspólnym z nimi grobowcu na cmentarzu Campo Verano w Rzymie.

Zachowane w zbiorach państwowych (głównie w Muzeum Narodowym w Warszawie) materiały archiwalne Madeyskiego są cennym źródłem wiedzy o rzymskim środowisku Polonii artystycznej.

Podstawowa bibliografia:

• "Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających. Malarze, rzeźbiarze, graficy, t. V", Warszawa 1993 (Piotr Szubert)
• Mikocka-Rachubowa Katarzyna, "Rzeźba polska XIX wieku. Od klasycyzmu do symbolizmu". Katalog zbiorów. Muzeum Narodowe w Warszawie, Warszawa 1993

Autor: Piotr Szubert, Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie, luty 2002