Sztuki wizualne

Anna Orlikowska

Sztuki wizualne
Karol Sienkiewicz
 Istota 
Autorka fotografii, filmów wideo i instalacji. Urodziła się w 1979 roku w Łodzi.

W latach 1999-2004 roku studiowała na Wydziale Grafiki i Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi, gdzie obroniła dyplom w pracowni Fotografii Użytkowej prof. Grzegorza Przyborka i pracowni Fotografii i Obrazu Wideo Konrada Kuzyszyna. W 2006 roku otrzymała nagrodę Fundacji Deutsche Banku w ramach konkursu "Spojrzenia". Mieszka i pracuje w Łodzi.

Twórczość Orlikowskiej opiera się na kreowaniu nietypowych i zaskakujących sytuacji, tworzeniu niespodziewanych zestawień, wydobywaniu z potocznej rzeczywistości (niczym pod lupą czy mikroskopem) zastanawiających elementów. Już w jej pracy dyplomowej - instalacji wideo Istota (2003) - z warstw pościeli wyłaniało się na ekranie monitora trudne do sklasyfikowania stworzenie. Zdająca się poszukiwać schronienia istota stanowić miała uosobienie ludzkich lęków.

 Dance macabre 

 Insomnia 

Wiele z prac Orlikowskiej w subtelny sposób podejmuje problem przemijania. Cykl wielkoformatowych fotografii Dance macabre (2004) na pierwszy rzut oka przedstawia w panoramicznym ujęciu zwykłe wnętrza - mieszkanie, sklep z odzieżą używaną, warsztat samochodowy oraz osoby związane z tymi miejscami - chorą kobietę na łóżku, kobietę pracującą przy komputerze, mechanika. Spokój tych scen zaburza postać ubranej na czarno dziewczyny w masce krowy, spoglądająca prosto w obiektyw. Jej obecność czyni z tych prostych scen symbole wanitatywne, co podkreśla też tytuł cyklu, ujawniając wspólną wymowę wraku samochodu, porzuconych ubrań, wreszcie człowieka na granicy śmierci. W 2005 roku powstał cykl Insomnia, również w formie tryptyku wielkoformatowych, panoramicznych zdjęć. Ponownie banalne pomieszczenia fotografowane nocą lub późnym wieczorem ewokowały poczucie dziwnej, graniczącej z metafizyką obecności.

 Film o robakach 
W trzech wersjach Filmu o robakach (2003-2005) Orlikowska buduje napięcie zestawiając klasyczne tło muzyczne (Mozart, Philip Glass) z obrazem, powszechnie uchodzącym za obrzydliwy i budzący odrazę - sfilmowanymi przez siebie robakami. Zebrane w masie lub rozłożone na białym tle zdają się wykonywać kompulsywny taniec, stają się dekoracyjne, przez muzykę następuje ich estetyzacja. Ponownie dopatrywać się tu można motywu przemijania i tańca śmierci, ale bardziej chyba znanego z teorii estetycznych toposu przemiany brzydoty w piękno za pośrednictwem sztuki.

 Tonący pokój 
Na wystawę "W czterech ścianach" odbywającą się w opuszczonej kamienicy w ramach Biennale Sztuki w Łodzi w 2004 roku, Orlikowska stworzyła Tonący pokój. Atmosfera budynku odświeżyła w jej pamięci wspomnienie mieszkania jej babci.
"Postanowiłam - mówi artystka - zrekonstruować to zapamiętane z dzieciństwa wnętrze, przenosząc z domu jej meble wraz z drobiazgami. Poprzez przecięcie mebli oraz zatopienie ich w podłodze zostały one pozbawione pierwotnego, użytecznego charakteru. Sprawiają również wrażenie, że realna przestrzeń pomieszczenia - wyznaczona ścianami, sufitem oraz podłogą zostaje zachwiana - zapada się."
Sprzęty tonęły, jakby metaforyzując zacieranie się w pamięci wspomnień i odchodzeniu w przeszłość.

 Short Message System 
W instalacji Short Message System (2006) Orlikowska zastąpiła karteczki chińskich ciasteczek z wróżbami tekstem karteczkami z tekstami otrzymywanych przez siebie sms-ów. Pozbawione pierwotnego kontekstu wiadomości, trafiały do indywidualnych odbiorców i ich wyobraźni.

Na indywidualnej wystawie "Loop" w Galerii Bałuckiej w Łodzi w 2007 roku artystka zaprezentowała dwie prace wideo utrzymane w podobnej stylistyce i monochromatycznych barwach, którym towarzyszył niepokojący dźwięk. Pierwszy z filmów (jasny) przedstawiał bliżej nieokreśloną ciecz, drugi (ciemny) fragment gleby poruszany przez dżdżownice. Wystawa zbudowana była na zasadzie kontrastu - jasności i ciemności, spokoju i lęku, początku i końca.

kadry z filmów prezentowane na wystawie "Loop"
Galeria Bałucka w Łodzi, 2007

Ostatni projekt Orlikowskiej - cykl fotografii i wideo Cisza (2007) został zainspirowany fotografiami dokumentującymi miejsca zbrodni oraz fascynacją i strachem przed śmiercią w kulturze popularnej (m.in. w horrorach i thrillerach).
"Fotografie wykonane w ramach projektu" - pisała artystka - "nie przedstawiają drastycznych i jednoznacznych scen np. morderstwa, lecz raczej uwydatniają elementy niedopowiedzenia i niejasności wydarzeń - swoistej tajemnicy miejsca i przedmiotów budujących napięcie."
Autor: Karol Sienkiewicz, październik 2007

Zdjęcia prezentujemy dzięki uprzejmości artystki.

 Suicide Victim 
Wystawy indywidualne:Wybrane wystawy zbiorowe:
    2004 - "Piękno czyli efekty malarskie" - Galeria Bielska BWA, Bielsko-Biała; "W czterech ścianach" - Biennale Sztuki w Łodzi, Łódź; "Rybie oko 3" - Biennale Sztuki Młodych - Słupsk; "Obraz kontrolny" - Bunkier Sztuki, Kraków; "Bez tytułu. 4. Biennale Młodych" - Centrum Rzeźby Polskiej, Orońsko;
    2005 - "E-Flux Video Rental" - Kunstwerke Museum, Berlin, Niemcy; "Supermarket sztuki IV - Toleruj mnie" - Galeria Program, Warszawa; "Czas kultury" - Galeria Program, Warszawa; "V13" - Galeria Manhattan, Łódź; "Desant z Łodzi" - Modelarnia, Gdańsk; "Młódź" - Galeria Miejska Arsenał, Poznań; "Spojrzenia" - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa; "Grünewald" - Galeria Nowych Mediów, Gorzów Wielkopolski; "WRO" - XI Biennale Sztuki Mediów - Wrocław;
    2006 - "Powidoki" - Muzeum Sztuki, Łódź; "Witajcie w mediach!" - Królikarnia, Warszawa; "Der raum zu vermieten" - DB Kunstlerstudio, Berlin, Niemcy; "Architektura intymna, architektura porzucona" - Galeria Kronika, Bytom; "Śniadanie na trawie" - Muzeum Sztuki, Łódź; "Grünewald 2" - Łódź Art Center, Łódź; "Still Life" - Federico Bianchi Gallery, Mediolan; "Miasta binarne" - Galeria XXI, Warszawa;
    2007 - "Hmm... Wystawa problemowa" - Galeria Arsenał, Białystok; "WRO 07" - Wrocław; "Lilit" - Galeria Program, Warszawa.

Podobne

Sztuki wizualne Tadeusz Breyer

Rzeźbiarz, medalier. Urodził się w 1874 w Mielcu, zmarł w 1952 w Warszawie.

Sztuki wizualne Elżbieta Cieślar

Artystka sztuk wizualnych. Urodzona 3 grudnia 1934 w Warszawie, mieszka w St. Jeoire (Francja).

Zobacz także

Teatr Och-Teatr w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2010 roku w dawnym kinie Ochota przy ulicy Grójeckiej w Warszawie.

Teatr Teatr Polonia w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2005 roku w dawnym kinie Polonia przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie.

Odnośniki do innych działów bazy wiedzy

Najczęściej czytane