Sztuki wizualne
Anna Niesterowicz
Sztuki wizualne
Arystka, tworzy filmy wideo, rysunki, obiekty, instalacje, ilustracje dla prasy; urodzona w 1974 roku w Warszawie.
W latach 1995-2000 studiowała w pracowni prof. Grzegorza Kowalskiego na Wydziale Rzeźby warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Tworzy filmy wideo, rysunki, obiekty, instalacje, ilustracje dla prasy. Pisze teksty - publikowała w "Czereji" (piśmie wydawanym przez Artura Żmijewskiego), katalogach wystaw, prowadzi blog o podróżowaniu komunikacją miejską (autobus.blog.pl). Współpracuje z Fundacją Galerii Foksal. Mieszka i pracuje w Warszawie.
Wczesne prace Anny Niesterowicz opierały się na tematach zaczerpniętych z własnego życia, szczególnie z dzieciństwa. W filmach wideo często posługiwała się metodą found-footage. Jej pierwszy film Gierek (2000) został zmontowany ze znalezionego w archiwum materiału dokumentującego wizytę Edwarda Gierka w przedszkolu artystki. Przedstawia propagandową scenę - spotkanie między pierwszym sekretarzem PZPR a Niesterowicz jako małą dziewczynką. Jak pisze Łukasz Ronduda,
W 2002 roku artystka sfilmowała zaplecze biurowe Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (Nieprawdziwy zamek), które jak się okazuje, bardziej przypomina zwykły urząd niż powszechne wyobrażenia o życiu instytucji kulturalnej. Niesterowicz uwydatniła tu kontrast między częścią otwartą dla publiczności a tym, co się za nią kryje. Podobnie na wystawę Rzeczywiście, młodzi są realistami w tym samym roku artystka sfilmowała parę kuratorów CSW (Ewę Gorządek i Stacha Szabłowskiego) przy ich biurokratycznych obowiązkach.
Zainteresowania Niesterowicz przechodziły stopniowo od ujawniania sfery własnej prywatności i związanych z nią obszarów tabu do skupienia na problemie szeroko pojętego języka. Przejawia się ono zwłaszcza w jej rysunkach i wyszywanych prostym ściegiem makatkach.
W pracy Rosebud (2001) Niesterowicz stworzyła ślad po nieistniejącym neonie - słowie wypowiadanym przez głównego bohatera filmu Orsona Wellesa "Obywatel Kane", w którym funkcjonuje ono jako odległe wspomnienie z dzieciństwa (napis na saneczkach). Wideo HH (2002) dotyczy tworzenia się nowych kodów językowych, ukazuje "alfabet" kultury hip-hopowej, zarówno języka mówionego, jak i języka ciała. Z kolei kabałą i wirusologią inspirowana była oparta na ukrytym znaczeniu słów i znaków wystawa Logical Cooking (2003) w Fundacji Galerii Foksal.
W 2005 roku na wieży przy wejściu do Bytomskiego Centrum Kultury Niesterowicz zainstalowała neon Polska część Śląska - napis niejednoznaczny i mogący być różnorako odczytywany. Nawiązywał do skomplikowanej tożsamości Śląska, podkreślając złożoność relacji między kulturową odrębnością i państwową przynależnością, a także między historią i teraźniejszością.
Duchy z przeszłości powracały również na wystawie Hańba w 2006 roku w Fundacji Galerii Foksal w Warszawie. Artystka stworzyła na niej pomieszczenie wypełnione propagandowymi, skrajnie prawicowymi pismami z lat dwudziestych i trzydziestych, które zestawiła z antysemickimi głosami na współczesnych forach internetowych.
W najnowszym filmie Minstrel Show, nagranym wspólnie z operatorem Łukaszem Guttem, powrócił temat stygmatyzacji, tym razem jednak w odniesieniu do dyskursów postkolonialnych. Film jest rodzajem teledysku, na którym specjalnie w tym celu skompletowany zespół muzyków gra popularną piosenkę Franka Sinatry Fly Me to the Moon. Wszystko odbywa się w modernistycznym wnętrzu studiu koncertowym Polskiego Radia. Film pozostałby estetycznie uwodzącą rejestracją koncertu, gdyby nie fakt, że twarze grających muzyków pomalowane zostały na czarno. Łukasz Ronduda, widząc w artystach kontynuatorów tradycji Hansenowskiej Formy Otwartej, pisał, że
Wybrane wystawy indywidualne:
W latach 1995-2000 studiowała w pracowni prof. Grzegorza Kowalskiego na Wydziale Rzeźby warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Tworzy filmy wideo, rysunki, obiekty, instalacje, ilustracje dla prasy. Pisze teksty - publikowała w "Czereji" (piśmie wydawanym przez Artura Żmijewskiego), katalogach wystaw, prowadzi blog o podróżowaniu komunikacją miejską (autobus.blog.pl). Współpracuje z Fundacją Galerii Foksal. Mieszka i pracuje w Warszawie.
Wczesne prace Anny Niesterowicz opierały się na tematach zaczerpniętych z własnego życia, szczególnie z dzieciństwa. W filmach wideo często posługiwała się metodą found-footage. Jej pierwszy film Gierek (2000) został zmontowany ze znalezionego w archiwum materiału dokumentującego wizytę Edwarda Gierka w przedszkolu artystki. Przedstawia propagandową scenę - spotkanie między pierwszym sekretarzem PZPR a Niesterowicz jako małą dziewczynką. Jak pisze Łukasz Ronduda,
"sięgnięcie po ten, stanowiący część jej biografii, film pozwala artystce zanalizować relacje pomiędzy dwoma przenikającymi się wymiarami ludzkiego życia: prywatnym a publicznym".Pracę dyplomową Anny Niesterowicz stanowiła instalacja wideo Ciemność i pleśń (2000). Tytuł zaczerpnięty został z opowiadania Stanisława Lema - jego głównym motywem była zmutowana bakteria, za sprawą której dojść może do zagłady świata (ciemność i pleśń były niezbędne do rozpoczęcia tego procesu). Instalacja odtwarzała rozmowę z wujem artystki - nałogowym alkoholikiem i "żulem", mieszkającym w domu, w którym ona spędziła dzieciństwo. Jak stwierdziła sama Niesterowicz,
"robię z tego mojego wstydu pracę dyplomową. Był dla mnie tematem tabu".Stach Szabłowski określił pracę jako
"rzecz z pogranicza prywatnej mitologii, reportażu społecznego i przypowieści o czającym się w człowieku zarodku samozniszczenia".Na wystawie Sexxx w 2000 roku Niestrowicz wspólnie z Rafałem Grabowskim pokazali film Do krwi ostatniej - nagranie ich stosunku seksualnego, w czasie którego artystce zaczyna lecieć krew z nosa.
"Zdecydował przypadek - skoro poszła mi krew z nosa uznaliśmy, że praca sama się zrobiła" - mówiła wówczas Niesterowicz.Tryptyk wideo 07 zgłoś się z 2001 roku (Bierze mnie pan?, Ja w ogóle nie mam prawa jazdy oraz Zrób jej tak jak w kinie) oparty został na scenach wyciętych z popularnego w czasach PRL-u serialu kryminalnego o poruczniku Borewiczu - twardzielu i kobieciarzu. Jego przygody dziś wydają się absurdalne. Filmy Niesterowicz są dekonstrukcją zachowania i języka przewijających się w serialu.
W 2002 roku artystka sfilmowała zaplecze biurowe Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski w Warszawie (Nieprawdziwy zamek), które jak się okazuje, bardziej przypomina zwykły urząd niż powszechne wyobrażenia o życiu instytucji kulturalnej. Niesterowicz uwydatniła tu kontrast między częścią otwartą dla publiczności a tym, co się za nią kryje. Podobnie na wystawę Rzeczywiście, młodzi są realistami w tym samym roku artystka sfilmowała parę kuratorów CSW (Ewę Gorządek i Stacha Szabłowskiego) przy ich biurokratycznych obowiązkach.
Zainteresowania Niesterowicz przechodziły stopniowo od ujawniania sfery własnej prywatności i związanych z nią obszarów tabu do skupienia na problemie szeroko pojętego języka. Przejawia się ono zwłaszcza w jej rysunkach i wyszywanych prostym ściegiem makatkach.
W pracy Rosebud (2001) Niesterowicz stworzyła ślad po nieistniejącym neonie - słowie wypowiadanym przez głównego bohatera filmu Orsona Wellesa "Obywatel Kane", w którym funkcjonuje ono jako odległe wspomnienie z dzieciństwa (napis na saneczkach). Wideo HH (2002) dotyczy tworzenia się nowych kodów językowych, ukazuje "alfabet" kultury hip-hopowej, zarówno języka mówionego, jak i języka ciała. Z kolei kabałą i wirusologią inspirowana była oparta na ukrytym znaczeniu słów i znaków wystawa Logical Cooking (2003) w Fundacji Galerii Foksal.
W 2005 roku na wieży przy wejściu do Bytomskiego Centrum Kultury Niesterowicz zainstalowała neon Polska część Śląska - napis niejednoznaczny i mogący być różnorako odczytywany. Nawiązywał do skomplikowanej tożsamości Śląska, podkreślając złożoność relacji między kulturową odrębnością i państwową przynależnością, a także między historią i teraźniejszością.
Duchy z przeszłości powracały również na wystawie Hańba w 2006 roku w Fundacji Galerii Foksal w Warszawie. Artystka stworzyła na niej pomieszczenie wypełnione propagandowymi, skrajnie prawicowymi pismami z lat dwudziestych i trzydziestych, które zestawiła z antysemickimi głosami na współczesnych forach internetowych.
W najnowszym filmie Minstrel Show, nagranym wspólnie z operatorem Łukaszem Guttem, powrócił temat stygmatyzacji, tym razem jednak w odniesieniu do dyskursów postkolonialnych. Film jest rodzajem teledysku, na którym specjalnie w tym celu skompletowany zespół muzyków gra popularną piosenkę Franka Sinatry Fly Me to the Moon. Wszystko odbywa się w modernistycznym wnętrzu studiu koncertowym Polskiego Radia. Film pozostałby estetycznie uwodzącą rejestracją koncertu, gdyby nie fakt, że twarze grających muzyków pomalowane zostały na czarno. Łukasz Ronduda, widząc w artystach kontynuatorów tradycji Hansenowskiej Formy Otwartej, pisał, że
"To zdarzenie [...] jest celowo ambiwalentne, zdaje się stawać użytecznym narzędziem przy próbie opisu współczesnego polskiego społeczeństwa, pozornie racjonalnego, nowoczesnego, jednak wciąż definiującego się w archaicznych kategoriach 'więzów krwi' i wspólnoty religijnej."Autor: Karol Sienkiewicz, grudzień 2006; aktualizacja: listopad 2009.
Wybrane wystawy indywidualne:
2000 - "Ciemność i pleśń", Galeria Foksal, Warszawa;
2001 - "Calling 07 / 07 zgłoś się", Transmission Gallery, Glasgow;
2002 - "Nieprawdziwy zamek", Galeria Laboratorium, Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa;
2003 - "Logical Cooking", Fundacja Galerii Foksal, Warszawa;
2005 - "Polska część Śląska", Bytomskie Centrum Kultury, Bytom;
2006 - "Hańba", Fundacja Galerii Foksal, Warszawa; BWA, Zielona Góra;
2009 - "Minstrel Show" - Fundacja Galerii Foksal, Warszawa (z Łukaszem Guttem)
1999 - "Parteitag", BWA, Katowice; "What You See is What You Get", Galéria Médium, Bratysława, Słowacja;
2000 - "Sexxx", Teatr Academia, ul. Inżynierska 3, Warszawa; Galeria a.r.t. Płock (2001); "Forum galerii i innych miejsc sztuki", Centrum Sztuki Współczesnej Łaźnia, Gdańsk;
2001 - "Relaks", Galeria Arsenał, Białystok; "Biurokracja", Galeria Foksal, Warszawa; Tirana Biennale, Tirana, Albania; "Co widzi trupa wyszklona źrenica", Teatr Academia, Warszawa; Zachęta Państwowa Galeria Sztuki, Warszawa (2002); Muzeum Okręgowe im. Leona Wyczółkowskiego, Bydgoszcz (2003);
2002 - "Władza ludu", Galeria Arsenał, Białystok; "Rzeczywiście, młodzi są realistami", Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa;
2003 - "Öffentliche Rituale. Kunst / Videos aus Polen", Museum Moderner Kunst Stiftung Ludwig, Wiedeń, Austria; "Ukryte w słońcu", Cieszyn; "Najnowsza polska sztuka wideo", Atelier Nord, Oslo, Norwegia;
2004 - "Prym", Galeria BWA, Zielona Góra; "New Video, New Europe", The Renaissance Society, Chicago, Stany Zjednoczone; Contemporary Art Museum St. Louis, Stany Zjednoczone; Tate Modern, Londyn, Wielka Brytania;
2005 - "Instant Europe", Villa Manin Centre for Contemporary Art, Codroipo, Włochy;
2006 - "Czytelnie", Biblioteka Uniwersytecka, Warszawa; "Władza ludu (II)", Galeria Klimy Bocheńskiej, Warszawa; "Policja", Bunkier Sztuki, Kraków; "Koniec egzotycznej podróży", Fundacja Galerii Foksal, Warszawa; "Sztuka w służbie lewaków?" - Galeria Kronika, Bytom;
2007 - "Manual CC" - Galeria Kronika, Bytom; "Gra" - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa; "Demos Kratos" - BWA, Zielona Góra
2008 - "Chosen" - Instytut Sztuki Wyspa, Gdańsk; The Israeli Center of Digital Art, Holon, Izrael; "Videozone 4" - Tel Awiw, Izrael; "Re-construction" - The Young Artists Biennial, Bukareszt, Rumunia; "Manual CC" - Centrum Sztuki Współczesnej Zamek Ujazdowski, Warszawa; "Inne miasto, inne życie" - Zachęta Narodowa Galeria Sztuki, Warszawa
2009 - "Report on Probability" - Kunsthalle Basel, Bazylea, Szwajcaria; MOYA ANNUALE 09 - Museum of Young Art, Wiedeń.Podobne
Sztuki wizualne Tadeusz Breyer
Rzeźbiarz, medalier. Urodził się w 1874 w Mielcu, zmarł w 1952 w Warszawie.
Sztuki wizualne Elżbieta Cieślar
Artystka sztuk wizualnych. Urodzona 3 grudnia 1934 w Warszawie, mieszka w St. Jeoire (Francja).
Zobacz także
Literatura Elżbieta Janicka "Festung Warschau"
Jak sugerują opisy książki - ale też komentarze samej autorki - "Festung Warschau" jest rodzajem spacerownika - a więc przewodnika, w którym krok po kroku, ulica po ulicy poznajemy dane miejsce. Jest...
Literatura Współczesna polska proza fantastyczna
Na początku lat 90. dominowało science fiction, co było echem twórczości Stanisława Lema czy Edmunda Wnuka-Lipińskiego. W nowym stuleciu dało się zauważyć zmiany w upodobaniach czytelników...
Najczęściej czytane
- Sztuki wizualne
Jan Matejko - Sztuki wizualne
Malarstwo polskiego symbolizmu - Sztuki wizualne
Leon Wyczółkowski - Teatr
Stanisław Wyspiański - Teatr
Sławomir Mrożek







