Adam Makowicz (właściwie: Adam Matyszkowicz), pianista jazzowy, urodzony 18 sierpnia 1940 w Gnojniku (Zaolzie).

Gry na fortepianie uczył się od dziesiątego roku życia, jego pierwszą nauczycielką była matka - pianistka i śpiewaczka. Następnie uczęszczał do szkół muzycznych w Rybniku i Katowicach, a naukę kontynuował w Liceum Muzycznym w Krakowie. W połowie lat 50., dzięki audycjom radiowym Music USA - Jazz Hour Willisa Conovera, amerykańskiego popularyzatora jazzu, zafascynował się tym gatunkiem muzyki, jego rytmem i wolnością improwizacji, zwłaszcza w wykonaniu takich mistrzów fortepianu, jak Art Tatum czy Erroll Garner. W 1956 porzucił szkołę i związał się z krakowskim klubem jazzowym "Helicon" (tu mieszkał, ćwiczył, koncertował). W 1962, wspólnie z trębaczem Tomaszem Stańko, założył zespół Jazz Darings, który był uważany za pierwsze europejskie combo jazzowe. Zespół ten w 1963 zdobył I nagrodę na Konkursie Jazzowym Polski Południowej. Od tego momentu do wspólnego grania zaczęli zapraszać pianistę najwybitniejsi polscy jazzmani, m.in. Andrzej Kurylewicz, Zbigniew Namysłowski, Michał Urbaniak, Jan "Ptaszyn" Wróblewski oraz zespół Novi Singers. Jednocześnie rozwijał umiejętności kompozytorskie, a na przełomie lat 60. i 70. włączył do swojego instrumentarium także elektryczny fortepian Fendera. W 1970 wszedł do składu nowego zespołu Michała Urbaniaka - Constelation. W 1972 wziął udział w nagraniu płyty wokalistki Urszuli Dudziak. W latach 1973-76 grał w zespole Unit Tomasza Stańki, wystąpił też z Duke Ellington Orchestra.

Od 1974 Adam Makowicz coraz częściej decydował się na samodzielne działania artystyczne, które spotykały się z dużym zainteresowaniem krytyki oraz publiczności. W 1977 wyjechał do Stanów Zjednoczonych (wówczas zmienił nazwisko na Makowicz), gdzie pomoc okazał mu Willis Conover. W tym samym roku, na zaproszenie Johna Hammonda, odkrywcy talentów i producenta płyt, odbył 10-tygodniowy kontrakt w klubie jazzowym "The Cookery" na Greenwich Village w Nowym Jorku oraz nagrał dla wytwórni fonograficznej CBS Columbia płytę "Adam". Wystąpił również w Carnegie Hall w Nowym Jorku oraz na Festiwalu Jazzowym w Newport w stanie Rhode Island. W 1978 przyjechał ponownie do Nowego Jorku, gdzie, z powodu wprowadzenia w Polsce w 1981 stanu wojennego, pozostał na stałe. Dużo nagrywał, grał w małych klubach jazzowych i większych salach koncertowych, na prestiżowych europejskich i amerykańskich festiwalach jazzowych. Występował z najwybitniejszymi artystami jazzowymi, do których należą: Sarah Vaughan, Earl Hines, Teddy Wilson, George Shearing, Marian McPartland, Benny Goodman, Herbie Hancock, Phil Woods, Freddie Hubbard, George Mraz, Al Foster, Jack DeJohnette, Charlie Haden.

Po 1989 mógł odwiedzić Polskę, do której przyjeżdża teraz bardzo często i regularnie. Był wielokrotnie solistą orkiestr i zespołów kameralnych, takich jak National Symphony of Washington, London Royal Philharmonic Orchestra, Moscow Symphony Orchestra, Orkiestra Filharmonii Narodowej, Orkiestra Kameralna Polskiego Radia "Amadeus", Polska Filharmonia Kameralna, Toruńska Orkiestra Symfoniczna, Chester String Quartet, Amici String Quartet, Kwartet "Wilanów" i wiele innych. Bardzo wysoko przez recenzentów został oceniony jego występ w duecie z Leszkiem Możdżerem w Carnegie Hall we wrześniu 2004. Koncert - pojedynek pomiędzy mistrzem-weteranem i wschodzącą gwiazdą jazzu, został utrwalony na płycie CD i DVD, a krążek nagrodzony "Platynową Płytą" przez wytwórnię EMI Music.

Obok typowych standardów i utworów jazzowych repertuar Adama Makowicza obejmuje również muzykę klasyczną. Do cyklu autorskich adaptacji włączył utwory Fryderyka Chopina (którego kompozycje grał m.in. wspólnie z Krzysztofem Jabłońskim, Januszem Olejniczakiem, Stanisławem Drzewieckim, Krzysztofem Trzaskowskim; wydał też w Stanach Zjednoczonych płytę poświęconą muzyce Chopina w interpretacji jazzowej), George'a Gershwina, Irvinga Berlina, Jerome Kerna i Cole'a Portera. Jego specjalnością stały się koncerty oraz płyty monograficzne poświęcone wielkim twórcom z pogranicza muzyki jazzowej i rozrywkowej. Nagrał kilkadziesiąt płyt. Ponadto ma na swym koncie przeszło 100 kompozycji na kwartet smyczkowy i trio jazzowe, wiele utworów na fortepian, jest autorem muzyki do filmów animowanych - Kaśka i Baśka w cyrku (1973) i Ja się zabiję! (1975) w reż. Aliny Maliszewskiej oraz filmów dokumentalnych - Kaśka i Baśka w dyskotece (1974) w reż. Aliny Maliszewskiej i Brygada Majstra Mortala w reż. Tomasza Lengrena (1976).

W 2008, z okazji jubileuszu 400 lat istnienia amerykańskiej Polonii, osobę Adama Makowicza włączono w poczet najbardziej zasłużonych 400 Polaków w historii Stanów Zjednoczonych. Ponadto uhonorowany został wieloma odznaczeniami, m.in. Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (2005) oraz Złotym Medalem "Zasłużony Kulturze - Gloria Artis" (2009).

Od kilku lat koncertuje na fortepianie firmy Blüthner.

Wybrana dyskografia:

• "Zbigniew Namysłowski Quartet" (1966) - z saksofonistą Zbigniewem Namysłowskim
• "Novi Singers" (1968) - z zespołem Novi Singers
• "New Faces in Polish Jazz" (1969)
• "Jazz Jamboree '69" (1969) - z saksofonistą Lucky Thompsonem
• "Michał Urbaniak's Group" (1971) - ze skrzypkiem Michałem Urbaniakiem
• "Newborn Light" (1972) - z wokalistką Urszulą Dudziak
• "Michal Urbaniak Fusion" (1975) - z Michałem Urbaniakiem
• "Unit" (1975) - z trębaczem Tomaszem Stańko
• "Live Embers" (1975)
• "Remembering Duke's World" (1977) - z Duke Ellington Orchestra
• "Winter Flowers" (1977)
• "Adam" (1978)
• "From My Windows" (1980)
• "Classic Jazz Duets" (1981) - z basistą George Mrazem
• "Naughty Baby" (1987)
• "The Solo Album: Adam in Stockholm" (1987)
• "Name is Makowicz" (1988)
• "Solo" (1988)
• "Naughty Baby: Honoring George Gershwin, Live at the Mayback Recital Hall Series" (1993)
• "Makowicz Plays Gershwin" (1993) - z George Mrazem i Moscow Symphony Orchestra pod batutą Krzesimira Dębskiego
• "Plays Irving Berlin" (1993) - z orkiestrą Sinfonia Varsovia pod dyrekcją Krzesimira Dębskiego
• "Music of Jerome Kern" (1993)
• "A Handful of Stars '81" (1997) - z perkusistą Jackiem DeJohnettem
• "Tribute To Art Tatum" (1997)
• "Gershwin/Makowicz" (1998)
• "Adam Makowicz Plays Duke Ellington" (2000)
• "Reflections on Chopin" (2000)
• "Songs for Manhattan" (2003)
• "Makowicz vs. Mozdzer at Carnegie Hall" (2004) - z pianistą Leszkiem Możdżerem
• "From My Field" (2006)
• "Indigo Bliss" (2008)
• "Makowicz & Orkiestra Filharmonii Częstochowskiej" (2008)

Oficjalna strona artysty: www.makowiczjazz.com.

Autor: Małgorzata Kosińska, Polskie Centrum Informacji Muzycznej, Związek Kompozytorów Polskich, październik 2007, aktualizacja: listopad 2010.