fot. Elżbieta Lempp

Urodził się w 1963 w Krakowie; absolwent polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego, związany w latach 80. z kontestatorską grupą "bruLionu". Poeta, eseista, showman, świetnie prezentujący własne środowisko na imprezach publicznych; typ artysty spełniającego się w tłumie, w kontakcie z szeroką publicznością. Doceniony przez czytelników i krytykę (nominacja do nagrody Nike).

Jego debiutancki tom wierszy Pomieszanie, tkwi korzeniami w dokonaniach poetyckich poprzedników z pokolenia Nowej Fali. Następny zbiór Sosnowiec jest jak kobieta, przynosi znamienną dla współczesnego artysty niewiarę w moc poetyckiego spełnienia: "Rana opatrzona słowem wcale nie mniej boli" - powiada poeta. Najbardziej symptomatyczne dla twórczości Barana są jego autorskie tomiki Zabiegi miłosne, Sprzeczne fragmenty, oraz zredagowana wspólnie z przyjaciółmi Marcinem Sendeckim i Marcinem Świetlickim antologia Długie pożegnanie. Tribute to Raymond Chandler. Wiersze te uobecniają różne wzorce poezji erotycznej. Poeta jest zdobywcą - kobiet i lądów nieznanych. Podbija je słowem, które nastraja na nutę swych mistrzów - Mickiewicza, Nabokova, Kawafisa i - Chandlera. Chandler ma dla poetów z pokolenia "bruLionu" wartość szczególną - jest na wpół ironicznym, na wpół poważnym ucieleśnieniem męskich cnót, chropowatego języka, gorzkich sentymentów i rozczarowań wieku dojrzałego. Jak przystało na czasy, w których żyjemy, wiersze Marcina Barana przynoszą uczucia "zmącone": brudną miłość, żar, szarość i nudę. Świat jest niepiękny. Tę prawdę rozpoznajemy jako własną i na nią się godzimy.

Źródło: www.polska2000.pl, Stowarzyszenie Willa Decjusza, 2001

Bibliografia:

• Pomieszanie, Kraków: Oficyna Literacka, 1990
• Sosnowiec jest jak kobieta, Kraków-Warszawa: bruLion, 1992
• Zabiegi miłosne, Kraków: Baran i Suszczyński, 1996
• Sprzeczne fragmenty, Poznań: a5, 1996
• Długie pożegnanie. Tribute to Raymond Chandler, Warszawa: Prószyński i S-ka, 1997
• Tanero, Kraków: Oficyna Literacka, 1998
• Prozak liryczny, Kraków: WL, 1999
• Bóg raczy wiedzieć, Kraków: Zebra, 2000
• Destylat, Kraków: Zielona Sowa, 2001
• Gnijąca wisienka, Kraków: a5, 2003
• Mistyka i zmysły, Kraków, Budapeszt: Wydawnictwo Austeria, 2008

Tłumaczenia:

• angielski: Sosnowiec is Like a Woman / Sosnowiec jest jak kobieta, St. Andrews: "Verse", University of St. Andrews, 1993
• słoweński: pojedyncze wiersze w katalogu spotkań literackich: "Vilenica '95", 1995.
• czeski: pojedyncze wiersze wydano w antologii: Biale propasti, Skalice nad Suitavou: Host/Weles, 1997.
• niemiecki: w antologii Das Unsichtbare Lieben. neue Polonische Lirik, Köln: Kristen Gutke Verlag, 1998.