Literatura
Jerzy Harasymowicz
Literatura
Poeta. Urodził się w 1933 w Puławach, zm. w 1999 w Krakowie.
Debiutował w 1955 roku na łamach "Życia Literackiego". Jeden z czołowych krytyków uznał go wówczas za głównego przedstawiciela poezji "wizji" (a więc swobodnego fantazjowania, kolorowej, pełnej obrazów wyobraźni - przeciwstawionej awangardowej "arytmetyce", suchości). W 1971 roku otrzymał Nagrodę Fundacji im. Kościelskich.
W twórczości autora Powrotu do kraju łagodności naturalnie łączą się ze sobą elementy świata realnego, codziennej rzeczywistości oraz fantastyki, baśni, wyobraźni ludowej. Tworzone z dziecięcą fantazją pejzaże jego poezji zaludniają krasnoludki, muzy, fauny, centaury, anioły, diabły, czarownice, rusałki. Elementy świata naturalnego swobodnie przechodzą w wymiar niezwykły - baśniowy, nadrealny.
Poszczególne utwory często łączy w większe cykle bądź poematy. Wśród naczelnych tematów twórczości znalazła się przyroda południowej Polski, wśród której odnaleźć można zatarte ślady, wspomnienia kultury Łemków (opuszczone cerkwie, cmentarze, np. Elegie łemkowskie z tomu Podsumowanie zieleni). Poeta ukazuje folklor wielkomiejskich przedmieść (np. krakowskiego Zwierzyńca), chętnie też posługuje się elementami kultury średniowiecznej i barokowej (m.in. cykl Barokowe czasy z tomu pod tym samym tytułem czy poemat Lisowczycy...). Zaczerpnięte z tradycji rekwizyty zderza ze współczesnym, codziennym doświadczeniem, biorąc je nieraz w ten sposób w ironiczny nawias. Obdarzony poczuciem humoru, posługuje się często bezpośrednim ciepłym liryzmem, za którym tkwi spora doza czułości wobec świata. Z czasem coraz częstsze stają się tu też tony związane z lękiem i samotnością.
Niezwykle płodny, opublikował dotąd kilkadziesiąt tomów wierszy. Wszedł do historii polskiej literatury, wychowując sobie grono wiernych czytelników. Jego utwory często stawały się inspiracją dla twórców z kręgu tzw. poezji śpiewanej, muzyków z "krainy łagodności".
Bibliografia
wiersze:
Opracowanie: maj 2002.
fot. Elżbieta Lempp
Debiutował w 1955 roku na łamach "Życia Literackiego". Jeden z czołowych krytyków uznał go wówczas za głównego przedstawiciela poezji "wizji" (a więc swobodnego fantazjowania, kolorowej, pełnej obrazów wyobraźni - przeciwstawionej awangardowej "arytmetyce", suchości). W 1971 roku otrzymał Nagrodę Fundacji im. Kościelskich.
W twórczości autora Powrotu do kraju łagodności naturalnie łączą się ze sobą elementy świata realnego, codziennej rzeczywistości oraz fantastyki, baśni, wyobraźni ludowej. Tworzone z dziecięcą fantazją pejzaże jego poezji zaludniają krasnoludki, muzy, fauny, centaury, anioły, diabły, czarownice, rusałki. Elementy świata naturalnego swobodnie przechodzą w wymiar niezwykły - baśniowy, nadrealny.
Poszczególne utwory często łączy w większe cykle bądź poematy. Wśród naczelnych tematów twórczości znalazła się przyroda południowej Polski, wśród której odnaleźć można zatarte ślady, wspomnienia kultury Łemków (opuszczone cerkwie, cmentarze, np. Elegie łemkowskie z tomu Podsumowanie zieleni). Poeta ukazuje folklor wielkomiejskich przedmieść (np. krakowskiego Zwierzyńca), chętnie też posługuje się elementami kultury średniowiecznej i barokowej (m.in. cykl Barokowe czasy z tomu pod tym samym tytułem czy poemat Lisowczycy...). Zaczerpnięte z tradycji rekwizyty zderza ze współczesnym, codziennym doświadczeniem, biorąc je nieraz w ten sposób w ironiczny nawias. Obdarzony poczuciem humoru, posługuje się często bezpośrednim ciepłym liryzmem, za którym tkwi spora doza czułości wobec świata. Z czasem coraz częstsze stają się tu też tony związane z lękiem i samotnością.
Niezwykle płodny, opublikował dotąd kilkadziesiąt tomów wierszy. Wszedł do historii polskiej literatury, wychowując sobie grono wiernych czytelników. Jego utwory często stawały się inspiracją dla twórców z kręgu tzw. poezji śpiewanej, muzyków z "krainy łagodności".
Bibliografia
wiersze:
- Cuda, Warszawa: PIW, 1956.
- Powrót do kraju łagodności, Kraków: WL, 1957.
- Wieża melancholii, Kraków: WL, 1958.
- Przejęcie kopii, Kraków: WL, 1958.
- Genealogia instrumentów, Kraków: PWM, 1959.
- Mit o świętym Jerzym, Kraków: WL, 1960.
- Ma się pod jesień, Warszawa: PIW, 1962.
- Podsumowanie zieleni, Warszawa: Czytelnik, 1964.
- Budowanie lasu, Warszawa: PIW, 1965.
- Pastorałki polskie, Kraków: PWM, 1966.
- Madonny polskie, Warszawa: Czytelnik, 1969.
- Zielony majerz, Warszawa: LSW, 1969.
- Znaki nad domem, Warszawa: PIW, 1971.
- Bar na stawach, Warszawa: Czytelnik, 1972.
- Zielnik, czyli wiersze dla wszystkich. Pascha Chrysta. Poemat wielkanocny, Kraków: WL, 1972.
- Polska weranda, Kraków: WL, 1973.
- Córka rzeźnika. Łąka. Wyprzęgnięty tramwaj Europy, Warszawa: Czytelnik, 1974.
- Żaglowiec i inne wiersze, Warszawa: PAX, 1974.
- Barokowe czasy, Kraków: WL, 1975.
- Banderia prutenorum..., Kraków: WL, 1976.
- Polowanie z sokołem, Kraków: WL, 1977.
- Cudnów, Kraków: WL, 1979.
- Wiersze miłosne, Kraków: WL, 1979.
- Kasia cała z czekolady i z cukierków ma rękawy, Kraków: WL, 1980.
- Z nogami na stole, Kraków: WL, 1981.
- Wesele rusałek, Warszawa: LSW, 1982.
- Wiersze na igrzyska, Warszawa: Czytelnik, 1982.
- Dronsky, Kraków: WL, 1983.
- Wiersze sarmackie, Kraków: WL, 1983.
- Złockie niebo cerkiewne, Kraków: RSW Prasa-Książka-Ruch, 1983.
- Klękajcie narody, Warszawa: Czytelnik, 1984.
- Na cały regulator, Kraków: WL, 1985.
- Wiersze beskidzkie, Warszawa: Wydawnictwo PTTK, 1986.
- Lichtarz Ruski, Warszawa: PIW, 1987.
- Ubrana tylko w trawy Połonin, Kraków: WL, 1988.
- Kozackie buńczuki, Kraków: Oficyna Literacka, 1991.
- Za co jutro kupimy chleb, Warszawa: Libraria 1991.
- W Botanicznym wiersze ZEN, Kraków: Universitas, 1992.
- Zimownik, Warszawa: PIW, 1994.
- niemiecki:Wahres Bildnis (Prawdziwy portret), Berlin: Hanser in Komm, 1966.w antologii: Panorama der polnischen Literatur des 20. Jahrhunderts, Zürich: Ammann, 1997.
- angielski:Genealogy of Instruments, Ottawa : Valley Editions, 1974.Planting Beeches, New York : New Rivers Press, 1975.
Opracowanie: maj 2002.
Podobne
Literatura Tadeusz Różewicz, "Matka odchodzi"
Książka Różewicza złożona jest z dokumentów rodzinnych, własnych wierszy poświęconych matce i szkicu...
Literatura Tadeusz Różewicz, "Nożyk profesora"
Na okładce książki Tadeusza Różewicza widnieje autentyczny obozowy nożyk przyjaciela poety, znanego...
Zobacz także
Teatr Och-Teatr w Warszawie
Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2010 roku w dawnym kinie Ochota przy ulicy Grójeckiej w Warszawie.
Teatr Teatr Polonia w Warszawie
Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2005 roku w dawnym kinie Polonia przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie.