Literatura
Jan Brzechwa
Literatura
Urodził się 15 sierpnia 1898 roku w Żmerynce na Podolu, zmarł 2 lipca 1966 w Warszawie. Z wykształcenia - prawnik specjalista w dziedzinie prawa autorskiego, z zamiłowania - poeta, satyryk, tłumacz, autor popularnych utworów dla dzieci.
Jan Brzechwa, właść. Jan Wiktor Lesman, urodził się w Żmerynce na Podolu, jego ojciec był pracownikiem kolei. Jan Brzechwa podjął studia medyczne w Kazaniu, a następnie studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. W latach 1920-21 wziął udział jako ochotnik w wojnie polsko-radzieckiej. Z wykształcenia - prawnik specjalista w dziedzinie prawa autorskiego, z zamiłowania - poeta, satyryk, tłumacz, autor popularnych utworów dla dzieci. Stryjeczny brat Bolesława Leśmiana, który jednak nie uznawał jego twórczości za prawdziwą literaturę.
Debiut Brzechwy przypadł na rok 1915, kiedy to opublikował pierwsze wiersze w piotrogrodzkim "Sztandarze" i kijowskich "Kłosach Ukraińskich". Od 1918 pisał satyryczne teksty kabaretowe posługując się pseudonimem: Szerszeń i Szer-Szeń. Utwory liryczne publikował w "Skamandrze" i "Wiadomościach Literackich". Wydał kilka tomików poetyckich: Oblicza zamyślone (1926), Talizmany (1929), Trzeci krąg (1932), Piołun i obłok (1935).
Popularność zdobył jako twórca wierszy dla dzieci, m.in. Tańcowała igła z nitką (1938), Kaczka Dziwaczka (1939), Przygody Pchły Szachrajki (1946), Brzechwa dzieciom (1953) oraz powieści Akademia Pana Kleksa (1946). Opublikował wspomnienia pt. Gdy owoc dojrzewa (1958). Tłumaczył literaturę dziecięcą oraz utwory dramatyczne z języka rosyjskiego, m.in. Czechowa. Pseudonimem "Jan Brzechwa" posługiwał się od 1946, natomiast pod prawdziwym nazwiskiem publikował artykuły z dziedziny prawa. Tematyka żydowska pojawiała się wyłącznie w utworach satyrycznych, np. w sztuce scenicznej Moryc (1927) napisanej wspólnie z Julianem Tuwimem i Marianem Hemarem.
Zawodowo pracował jako radca prawny, zajmując się ochroną praw autorskich - w latach 1924-39 w Związku Artystów i Kompozytorów Scenicznych (ZAiKS), 1945-48 w Spółdzielni Wydawniczej "Czytelnik" i ponownie w ZAiKS-ie. W latach 1953-55 był prezesem Rady ZAiKS, a od 1957 przewodniczącym Zarządu. W latach 1958-66 był członkiem Zarządu Polskiego PEN Clubu. W 1965 otrzymał nagrodę I stopnia ministra kultury i sztuki za całokształt twórczości.
Źródło: www.diapozytyw.pl (portal powstał jako element działalności Instytutu Adama Mickiewicza)
Jan Brzechwa, poeta na spotkaniu z pisarzami radzieckimi, sierpień 1961 r. fot. Danuta B. Łomaczewska/EAST NEWS
Jan Brzechwa, właść. Jan Wiktor Lesman, urodził się w Żmerynce na Podolu, jego ojciec był pracownikiem kolei. Jan Brzechwa podjął studia medyczne w Kazaniu, a następnie studiował prawo na Uniwersytecie Warszawskim. W latach 1920-21 wziął udział jako ochotnik w wojnie polsko-radzieckiej. Z wykształcenia - prawnik specjalista w dziedzinie prawa autorskiego, z zamiłowania - poeta, satyryk, tłumacz, autor popularnych utworów dla dzieci. Stryjeczny brat Bolesława Leśmiana, który jednak nie uznawał jego twórczości za prawdziwą literaturę.
Debiut Brzechwy przypadł na rok 1915, kiedy to opublikował pierwsze wiersze w piotrogrodzkim "Sztandarze" i kijowskich "Kłosach Ukraińskich". Od 1918 pisał satyryczne teksty kabaretowe posługując się pseudonimem: Szerszeń i Szer-Szeń. Utwory liryczne publikował w "Skamandrze" i "Wiadomościach Literackich". Wydał kilka tomików poetyckich: Oblicza zamyślone (1926), Talizmany (1929), Trzeci krąg (1932), Piołun i obłok (1935).
Popularność zdobył jako twórca wierszy dla dzieci, m.in. Tańcowała igła z nitką (1938), Kaczka Dziwaczka (1939), Przygody Pchły Szachrajki (1946), Brzechwa dzieciom (1953) oraz powieści Akademia Pana Kleksa (1946). Opublikował wspomnienia pt. Gdy owoc dojrzewa (1958). Tłumaczył literaturę dziecięcą oraz utwory dramatyczne z języka rosyjskiego, m.in. Czechowa. Pseudonimem "Jan Brzechwa" posługiwał się od 1946, natomiast pod prawdziwym nazwiskiem publikował artykuły z dziedziny prawa. Tematyka żydowska pojawiała się wyłącznie w utworach satyrycznych, np. w sztuce scenicznej Moryc (1927) napisanej wspólnie z Julianem Tuwimem i Marianem Hemarem.
Zawodowo pracował jako radca prawny, zajmując się ochroną praw autorskich - w latach 1924-39 w Związku Artystów i Kompozytorów Scenicznych (ZAiKS), 1945-48 w Spółdzielni Wydawniczej "Czytelnik" i ponownie w ZAiKS-ie. W latach 1953-55 był prezesem Rady ZAiKS, a od 1957 przewodniczącym Zarządu. W latach 1958-66 był członkiem Zarządu Polskiego PEN Clubu. W 1965 otrzymał nagrodę I stopnia ministra kultury i sztuki za całokształt twórczości.
Źródło: www.diapozytyw.pl (portal powstał jako element działalności Instytutu Adama Mickiewicza)
Podobne
Literatura Eugeniusz Tkaczyszyn-Dycki
Poeta, urodzony 12 listopada 1962 roku w Wólce Krowickiej koło Lubaczowa...
Literatura Janusz Tazbir
Historyk, badacz dziejów kultury staropolskiej oraz reformacji i kontrreformacji w Polsce. Urodził...
Zobacz także
Sztuki wizualne Wojciech Fangor "Postaci"
Obraz Fangora należy do najbardziej kanonicznych dzieł polskiego socrealizmu. Operuje prostą retoryką przeciwieństw: kiedyś i teraz, po tej i po tamtej stronie.
Film "Toys"
Film dokumentalny w reżyserii Andrzeja Wolskiego z 2011 roku zrealizowany przez Instytut Adama Mickiewicza w Warszawie w cyklu "Przewodnik do Polaków"...







