Film

Magdalena Maciejewska

Film
Monika Mokrzycka-Pokora
Scenografka teatralna i filmowa. Urodziła się 30 maja 1962 roku.

W 1986 roku ukończyła Wydział Scenografii warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych. Z teatrem związana jest od lat 90. Pracuje przede wszystkim w teatrach warszawskich.

Współpracowała z Michałem Ratyńskim, przygotowała kostiumy do m.in. Ten list napisał do mnie Fernando Krapp Tankreda Dorsta w Teatrze im. Juliusza Słowackiego w Krakowie (1992), Czasu i pokoju Botho Straussa w warszawskim Teatrze Szwedzka 2/4 (1993) oraz Madame Therése wg Blaise Cendrasa w Teatrze Rozrywki w Chorzowie (2001). Projektowała też scenografie do przedstawień Agnieszki Glińskiej, z którą na warszawskich scenach zrealizowała m.in. głośny monodram Doroty Landowskiej Jordan Anny Reynolds i Moiry Buffini (1996), Korowód Arthura Schnitzlera (1997) i Opowieści lasku wiedeńskiego Ödöna von Horvatha (1998) w Teatrze Ateneum, Trzy siostry Antoniego Czechowa (1998) i Kalekę z Inishmaan Martina Mc Donagha (1999) w Teatrze Powszechnym oraz Barbarzyńców Maksyma Gorkiego (2000), Bambini di Praga Bohumila Hrabala (2001) i Stracone zachody miłości Szekspira (2003) w Teatrze Współczesnym. Przygotowała również oprawę plastyczną do Opowieści o zwyczajnym szaleństwie Petra Zelenki w warszawskim Teatrze Dramatycznym (2005) i Poduszyciela Martina McDonagha (Teatr Narodowy, 2006).

Często pracowała także z Grzegorzem Jarzyną. Na deskach warszawskiego Teatru Rozmaitości (obecnie TR Warszawa) stworzyła dekoracje do Magnetyzmu serca Aleksandra Fredry (1999) i Księcia Myszkina na podstawie Idioty Fiodora Dostojewskiego (2000) oraz kostiumy do Uroczystości / Festen Thomasa Vinterberga i Mogensa Rukova (2001). Z Jarzyną pracowała również projektując scenografię do Doktora Faustusa Thomasa Manna na scenie wrocławskiego Teatru Polskiego (1999).

Maciejewska była także autorką kostiumów do Bilarda petersburskiego wg Fiodora Dostojewskiego (1997) i oprawy plastycznej do Tamy / The Weir Conora McPhersona (1999) - spektakli Agnieszki Lipiec-Wróblewskiej przygotowanych w warszawskim Teatrze Studio. Z Redbadem Klynstrą zrealizowała m.in. Gry Edny Mazyi we Wrocławskim Teatrze Współczesnym (2003) oraz Electronic City Falka Richtera w TR Warszawa (2003).

Scenografie Maciejewskiej cechuje prostota i funkcjonalizm oraz celne, ale nie nachalne odniesienia do rzeczywistości. W brawurowej scenicznej interpretacji Fredry - Magnetyzmie serca "galopowała" przez epoki potraktowane tutaj z humorem i oddechem, zapowiadającym współczesność, w której rozegrały się ostatnie sekwencje spektaklu. W Trzech siostrach tytułowe bohaterki ubrała w popularne ciuchy, w przedstawieniu Howie i Rookie Lee Marka O'Rowe'a w reżyserii Artura Urbańskiego (TR Warszawa, 2001) wzniosła replikę klatki wielkiego bloku ze skrzynkami na listy i jarzeniówkami, w Obróbce Martina Crimpa (2002) kolejnym spektaklu Urbańskiego z TR - zbudowała sushi bar, ale i bardzo umiejętnie poszerzyła teren gry. Podobnie jak wcześniej w Bambini di Praga, gdzie stworzyła przestrzeń, na którą składały się podświetlone kolumny, drewniane taborety i ławy oraz wahadłowe drzwi. Miejsce akcji płynnie zmieniało się, było poczekalnią dworcową, pociągiem, hotelem, ogrodem, czy szkołą tańca. Pytana o inspiracje do tworzenia scenografii powołuje się na prace angielskiego fotografika Cecila Beatena, który zajmował się przede wszystkim portretami oraz fotografował modę.

Maciejewska fascynuje się kamieniami i skamielinami, ich formy i faktury wykorzystuje później w komponowaniu kostiumów. Teatralne kostiumy Maciejewskiej, mimo że często wykorzystują związki z epoką historyczną, zawsze odnoszą do teraźniejszości. Scenografka poszukuje takich znaków, które w stroju aktora byłyby czytelne dla widza.
"W kostiumie nie może być fałszu. Mam wrażenie, że czasami kostium historyczny przytłacza osobowość postaci - aktora, po prostu ją zabija" - mówiła Maciejewska. - "A proste, nawet dyskretne rozwiązanie plastyczne ma niekiedy niezwykłą siłę wyrazu i niesie intensywne myślowe przesłanie. Bliski mi, po tym względem, jest film Coppoli - 'Dracula'. Dracula ubrany jest w kostium z epoki wiktoriańskiej, a do tego nosi okularki z niebieskimi szkłami. Właśnie okularki sygnalizują bezczelność Draculi i wnoszą ze sobą energię" ("Teatr" 2000, nr 4-6).
Scenografka przyznaje, że jeśli ma problem ze strojem dla aktora zaczyna się zastanawiać, co taka osoba mogłaby mieć w kieszeniach, zwraca też uwagę na buty.
"Magda nie robi kostiumów, ale ubrania. To mnie w niej zachwyca" - mówiła o scenografce Agnieszka Glińska. - "Aktorzy nie mają poczucia, że są za kogoś przebrani, czują się swobodnie w niedoszytych, niewykończonych kostiumach, z którego kieszeni nierzadko coś wystaje. Stroje do przedstawień przywozi zewsząd: z Londynu, z łódzkich lumpeksów" ("Twój Styl" 2003, nr 5).
Maciejewska projektowała scenografie do kolejnych przedstawień TR Warszawa - Cokolwiek się zdarzy, kocham cię Przemysława Wojcieszka w reżyserii autora (2005), do spektaklu Dwoje biednych Rumunów mówiących po polsku Doroty Masłowskiej (2006) - kolejnej inscenizacji Wojcieszka oraz Heleny S. Moniki Powalisz w reżyserii Aleksandry Koniecznej (2006). Nadal współpracuje z Jarzyną. Na scenie TR zrealizowali wspólnie Giovanniego wg Mozarta i Moliera (2006), T.E.O.R.E.M.A.T. Piera Paolo Pasoliniego (2009) i sztukę Doroty Masłowskiej Między nami dobrze jest (2009). Z kolei w wiedeńskim Burgtheater pracowali nad Lwem w zimie Jamesa Goldmana (2007) i spektaklem Medea, współczesną wersją mitu na podstawie scenariusza Michała Walczaka i Jarzyny (2008). Stworzyli świetne spektakle. W sztuce Goldmana
"Scenę obudowano z trzech stron szklanymi ścianami, pozwalającymi wejrzeć w inne pomieszczenia rezydencji; fitness studio czy bar - wszystko to skąpane w zielonej tonacji z przyćmionym światłem, dostrojonym do atmosfery bożonarodzeniowej" - pisała Grażyna Krzechowicz ("Odra" 2008, nr 4).
Takie scenograficzne ujęcie oraz dyskretna reżyseria pozwoliły na wybrzmienie aktorskich emocji. Powstał współczesny thriller, okrutna opowieść z kręgu finansowych potentatów. W hipnotycznej i żarliwej Medei rzecz rozgrywała się w porządnym mieszczańskim, bardzo eleganckim mieszkaniu. W takiej przestrzeni rodziła się tragedia, która przybierała coraz bardziej uniwersalny charakter.

Ostatnie spektakle, które plastycznie tworzyła Maciejewska, to m.in.: Lulu na moście Paula Austera w reżyserii Agnieszki Glińskiej (Teatr Dramatyczny im. Gustawa Holoubka w Warszawie, 2008), Aktorzy prowincjonalni Agnieszki Holland i Witolda Zatorskiego w inscenizacji Holland i Anny Smolar (Teatr im. Jana Kochanowskiego w Opolu, 2008) i Jedną ręką Joël Pommerat w reżyserii Anny Smolar (Teatr Studio im. Stanisława Ignacego Witkiewicza w Warszawie, 2009).

W Teatrze Telewizji Maciejewska debiutowała w 1991 roku przygotowując scenografię do Kolejki Władimira Sorokina w reżyserii Piotra Cieślaka. Na małym ekranie zaprojektowała jeszcze dekoracje do m.in. Historii Witolda Gombrowicza w inscenizacji Jarzyny (1999), Tartuffe'a czyli obłudnika Moliera w inscenizacji Andrzeja Seweryna (2002), Hamleta Szekspira - realizacji Łukasza Barczyka (2004) i Antygony Sofoklesa, przeniesionej w realia słowiańskie interpretacji Andrzeja Seweryna (2004). Pracowała nad dramatem współczesnym, projektowała dekoracje do Opowieści o zwyczajnym szaleństwie Petra Zelenki w reżyserii Łukasza Kosa (2004) oraz kostiumy do Pieniędzy i przyjaciół Davida Williamsona w reżyserii Agnieszki Glińskiej (2005) i spektaklu Łukasza Barczyka Na południe od granicy na podstawie powieści Haruki Murakamiego (2006).

Magdalena Maciejewska pracowała także w filmie. W 1991 roku zajmowała się rekwizytami przy produkcji Le Septieme Enfer / Siódmego piekła telewizyjnej koprodukcji francusko-polskiej w reżyserii Bernarda Uzana. Później razem z Andrzejem Przedworskim była odpowiedzialna za dekoracje wnętrz w Pożegnaniu z Marią Filipa Zylbera (1993). Jest autorką kostiumów do Łagodnej - filmu Mariusza Trelińskiego na motywach opowiadania Fiodora Dostojewskiego (1997), Egzekutora Filipa Zylbera (1999), Ciszy Michała Rosy (2003) oraz Tulipanów Jacka Borcucha (2004). Maciejewska przygotowywała również scenografię i kostiumy do Przemian Łukasza Barczyka (2003) i kostiumy do Wesela (2004) Wojciecha Smarzowskiego (2004), za które rok później dostała nominację do nagrody Orła - Polskiej Nagrody Filmowej.

Nagrody:
  • 1998 - Nagroda za scenografię i kostiumy do spektaklu telewizyjnego Krawiec Sławomira Mrożka w reżyserii Michała Kwiecińskiego na 4. Ogólnopolskim Konkursie nya Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej w Warszawie;
  • 2000 - Nagroda za scenografię do Magnetyzmu serca Aleksandra Fredry w reżyserii Grzegorza Jarzyny z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 25. Opolskich Konfrontacjach Teatralnych;
  • 2002 - Nagroda im. Teresy Roszkowskiej; Nagroda za scenografię do spektaklu Howie i Rookie Lee Marka O'Rowe'a w reżyserii Artura Urbańskiego z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 2. Festiwalu Dramaturgii Współczesnej "Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu

Autor: Monika Mokrzycka-Pokora, marzec 2006; aktualizacja: listopad 2009.

Podobne

Film Weiser

Film

Film fabularny w reżyserii Wojciecha Marczewskiego z 2001 roku.

Film Pół serio

Film

Film fabularny w reżyserii Tomasza Koneckiego z 2000 roku.

Zobacz także

Teatr Och-Teatr w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2010 roku w dawnym kinie Ochota przy ulicy Grójeckiej w Warszawie.

Teatr Teatr Polonia w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2005 roku w dawnym kinie Polonia przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie.

Odnośniki do innych działów bazy wiedzy