Film

Cezary Kosiński

Film
Monika Mokrzycka-Pokora
Aktor teatralny i filmowy. Urodził się 8 kwietnia 1973 roku w Bielsku Podlaskim. Jest absolwentem Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie, którą ukończył w 1996 roku.

Rozpoczynał od występów w Teatrze Dramatycznym (1996-1997). Grał w Szekspirowskim Hamlecie w reżyserii Andrzeja Domalika (1992) i Jak wam się podoba Szekspira w reżyserii Piotra Cieślaka (1996) oraz w Człowieku z La Manchy Leigha Mitcha w reżyserii Jerzego Gruzy (1994). W 1997 roku rozpoczął współpracę z Teatrem Rozmaitości i Grzegorzem Jarzyną, który powierzył mu rolę Sydneya Price'a w swoim głośnym przedstawieniu Bzika tropikalnego wg Stanisława Ignacego Witkiewicza. Tę rolę, która przyniosła mu nagrodę na Konfrontacjach Teatralnych "Klasyka polska" w Opolu, aktor uważa za swój prawdziwy debiut.
"Ta postać jest dla mnie realna, wiem, co zrobiłaby w konkretnej sytuacji, tutaj, teraz" - mówił Kosiński. - "Price jest szlachetnym geniuszem, naiwnym i jednocześnie umiejącym kochać człowiekiem." ("Rzeczpospolita" 1999, nr 95)
Kosiński zagrał Price'a z ogromną werwą i ekspresją ruchową, bardzo lekko, ale jednocześnie potrafił pokazać człowieka zafrapowanego, któremu nieobcy jest filozoficzny namysł. Człowieka sztuki, który w pędzącym i coraz bardziej wynaturzającym się współczesnym świecie nie umie już znaleźć dla siebie miejsca i staje się ofiarą.

W tym samym roku wystąpił w Historii o miłosiernej czyli testamencie psa Ariano Suassuny w reżyserii Piotra Cieplaka. W tej religijnej przypowieści odwołującej się do tradycji łotrzykowskich historii Kosiński zagrał Chico, jak pisał Jacek Sieradzki "błazna lirycznego". Razem z Waldemarem Obłozą stworzył łobuzerski duet, który
"(...) wyprowadza w pole możnych swego światka (...) Niezbyt oryginalne są te szelmostwa; reżyser z aktorami zrobił wiele, byśmy się mogli nimi dobrze bawić" (Jacek Sieradzki, "Polityka" 1997, nr 665).
Kilka miesięcy później Kosiński zagrał w Starym Teatrze w Krakowie postać Cyryla w Iwonie, księżniczce Burgunda Witolda Gombrowicza reżyserowanej przez Jarzynę. W 1998 roku ponownie współpracował z Cieplakiem, grał Anioła w sztuce Skóra węża Slobodana Snajdera, a w 1999 roku pracował z Krzysztofem Warlikowskim reżyserującym Hamleta Szekspira. Zagrał Aktora. W 1999 roku wystąpił w Magnetyzmie serca wg Aleksandra Fredry w reżyserii Jarzyny. W tej wariacji na temat Fredrowskiej komedii, w której miłosne perypetie przenoszą się z XIX-wiecznego salonu do współczesnych mieszkań, Kosiński wcielił się w postać Albina.
"Jarzynę nie interesuje tworzenie postaci wyrazistych, ale wieloznacznych" - pisała Joanna Targoń. - "To Albin (Cezary Kosiński), plączący się po scenie z coraz większymi bukietami, podsuwanymi Klarze przed oczy z milczącym wyrzutem, okazuje się nagle bardziej niż Gustaw zdobywczy." ("Gazeta Wyborcza" 12.11.2000)
Kosiński uważany jest za aktora o dużej wrażliwości, którą potrafi celnie wykorzystać na scenie, doskonale operuje też ciałem.
"Jego ciało układa się tak, jak on myśli" - mówił Jarzyna wspominając pracę nad Magnetyzmem serca. - "Podporządkowane jest jego wrażliwości. W jego głosie mogą pojawić się fałszywe tony, ale jego ciało nigdy nie kłamie. To zmysłowy aktor, który widzi na scenie partnera, gra ze światłem i daje cień muzyce." ("Gazeta Wyborcza" 19.05.2000)
Równocześnie Kosiński grał dużo w Teatrze Telewizji. Za rolę Karlosa w Krawcu Sławomira Mrożka w reżyserii Michała Kwiecińskiego (1997) otrzymał wyróżnienie w Ogólnopolskim Konkursie na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej. Był też m.in. Oliverem Pankey'em w Gwieździe sezonu Johna Patricka w reżyserii Artura Urbańskiego (1998), w której dał popis niemal ekspresjonistycznego aktorstwa i Kapuścikiem w Bigda idzie! Juliusza Kadena-Bandrowskiego w reżyserii Andrzeja Wajdy (1999).

W 2000 roku Kosiński zagrał swoją najpoważniejszą rolę teatralną, tytułowego Księcia Myszkina w przedstawieniu wg Idioty Fiodora Dostojewskiego w reżyserii Jarzyny. Dla Kosińskiego było to doświadczenie sumujące jego dotychczasowe role sceniczne.
"W Myszkinie odnajduję wiele cech postaci, które już grałem" - mówił aktor. - "Price jest człowiekiem szlachetnym i genialnym. Szlachetności i klasy nie można odmówić Myszkinowi. Albin jest opętany miłością, Myszkin też." ("Gazeta Wyborcza" 2000, nr 116)
Przedstawienie, jak i główna rola Kosińskiego wywołała sprzeczne opinie. O Księciu Myszkinie pisano, że
"(...) toczące się w gorączkowym i zdyszanym rytmie przedstawienie jest sugestywne i ekspresyjne, szczególnie dzięki przejmującej grze Kosińskiego i Cieleckiej" (Rafał Węgrzyniak, "Odra" 2000, nr 10).
Z drugiej strony zwracano uwagę, że
"Owszem, Cezary Kosiński jest bardzo utalentowanym aktorem, ale akurat Myszkina grać nie powinien, bo Myszkin choć epileptyk i nawiedzony, był mimo wszystko księciem - myślę, że rosyjski książę w II połowie XIX wieku nosił się, zachowywał i wyglądał zgoła inaczej niż aktor Rozmaitości" (Janusz Majcherek, "Teatr" 2000, nr 7-8).
Kosińskiemu zarzucano, że swojego Myszkina ogołocił ze świadomości, a zagrał przede wszystkim biedną, schorowaną ofiarę losu.

W następnych sezonach Kosińskiego można było zobaczyć w Egzemplarzu Caryl Churchill w reżyserii Piotra Cieplaka (Teatr Powszechny, 2003) i w przedstawieniu Bash Neila LaBuet'e przygotowanym przez Jarzynę w ramach projektu Teren Warszawa (2004). Bash, grany w dawnych pomieszczeniach drukarni "Życia Warszawy", był symultanicznie toczącą się opowieścią czworga ludzi granych przez Kosińskiego, Danutę Stenkę, Romę Gąsiorowską i Piotra Głowackiego. Każdy z nich prezentował przed widzami swoją historię, ponurą makabrę, o której nie wiadomo, czy była autentyczna, czy, jak pisał Piotr Gruszczyński, wymyślona przez ich narratorów "udręczonych przeciętnością swojego życia". Krytyk notował:
"Aktorzy, szalenie powściągliwi, rezygnują właściwie z teatralnych środków. Nie grają. Opowiadają, wcielając się w postacie sztuki Neila LaBute'a, ale wytrenowana opowieść, powtarzana przecież wielokrotnie i obsesyjnie, tworzy retoryczny dystans do wypowiadanych słów" ("Tygodnik Powszechny" 2004, nr 14).
Na deskach Teatru Rozmaitości (od 2003 roku TR Warszawa) Kosiński wystąpił także jako Mąż w Helenie S. Moniki Powalisz w reżyserii Aleksandry Koniecznej (2006) i Leporello w spektaklu Grzegorza Jarzyny Giovanni wg Mozarta i Moliera (2006). Wcześniej zagrał u Jarzyny rolę tytułową w rozgrywanym w hali fabrycznej widowisku 2007: Macbeth wg Williama Szekspira (2005) - politycznym spektaklu, odwołującym się do wojny w Iraku. Ostatnio można go było oglądać także jako księdza Andrzeja w sztuce podejmującej temat molestowania seksualnego dzieci przez duchownych - Wątpliwości Johna Patricka Shanleya w reżyserii Piotra Cieplaka (Teatr Polonia w Warszawie, 2007).

Aktor nadal występował na małym ekranie. Zagrał m.in. ojca Jacka w świetnej telewizyjnej realizacji dramatu Pielgrzymi Marka Pruchniewskiego w reżyserii Macieja Dejczera (2001), sekretarza prezydenta w 19. południku Juliusza Machulskiego (2003) - współczesnej political fiction, dotykającej jak najbardziej prawdziwych problemów i George'a w sztuce o sile współczesnych mediów - Rodzinnym show Petera Quiltera w reżyserii Macieja Pieprzycy (2007).

Cezary Kosiński ma na swoim koncie także role filmowe, m.in. w serialu telewizyjnym Sława i chwała w reżyserii Kazimierza Kutza (1997) i Amoku Natalii Korynckiej-Gruz (1998). Wystąpił w głośnym filmie Dług Krzysztofa Krauze z 1999 roku. Zagrał Tadeusza, który zostaje przez swoich kolegów wciągnięty w makabryczne porachunki z bandytami. Wcielił się również w postać Cezara w pastiszu filmów gangsterskich - Ciele Tomasza Koneckiego i Andrzeja Saramonowicza (2003). Ostatnio można go było także oglądać jako Janisa, jednego z szóstki sfrustrowanych mężczyzn w komedii Testosteron duetu Konecki - Saramonowicz (2007) i Edka, jednej z postaci Wina truskawkowego Dariusza Jabłońskiego, filmu zrealizowanego na podstawie Opowieści galicyjskich Andrzeja Stasiuka (2007). Szerokiej publiczności znany jest jako doktor Jacek Mejer z serialu Na dobre i na złe.

Nagrody:
  • 1997 - Nagroda za rolę Sydneya Price'a w Bziku tropikalnym Stanisława Ignacego Witkiewicza w reżyserii Grzegorza Jarzyny z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 22. Konfrontacjach Teatralnych "Klasyka polska" w Opolu;
  • 1998 - Wyróżnienie za rolę Karlosa w spektaklu Teatru Telewizji Krawiec Sławomira Mrożka w reżyserii Michała Kwiecińskiego na 4. Ogólnopolskim Konkursie Na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej w Warszawie;
  • 1999 - Tytuł Najprzyjemniejszy Aktor w plebiscycie publiczności - za rolę Sydneya Price'a w Bziku tropikalnym Witkacego w reżyserii Grzegorza Jarzyny z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 5. Ogólnopolskim Festiwalu Sztuk Przyjemnych w Łodzi;
  • 2000 - Wyróżnienie za rolę Albina w spektaklu Magnetyzm serca w reżyserii Grzegorza Jarzyny z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 40. Kaliskich Spotkaniach Teatralnych; Nagroda aktorska za rolę Albina w spektaklu Magnetyzm serca Aleksandra Fredry w reżyserii Grzegorza Jarzyny z Teatru Rozmaitości w Warszawie na 25. Konfrontacjach Teatralnych "Klasyka polska" w Opolu;
  • 2007 - Nagroda Fundacji Anny Dymnej - Statuetka "Przyjaciela Zaczarowanego Ptaszka" na 3. Festiwalu Piosenki Zaczarowanej w Krakowie.

Autor: Monika Mokrzycka-Pokora, styczeń 2005; aktualizacja: grudzień 2008.

Podobne

Film Weiser

Film

Film fabularny w reżyserii Wojciecha Marczewskiego z 2001 roku.

Film Pół serio

Film

Film fabularny w reżyserii Tomasza Koneckiego z 2000 roku.

Zobacz także

Teatr Och-Teatr w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2010 roku w dawnym kinie Ochota przy ulicy Grójeckiej w Warszawie.

Teatr Teatr Polonia w Warszawie

Prywatna scena założona przez Fundację Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. Działa od 2005 roku w dawnym kinie Polonia przy ulicy Marszałkowskiej w Warszawie.

Odnośniki do innych działów bazy wiedzy